بین اطاعت و خودمختاری بازخوانی آزمایش میلگرام در نظام آموزشی؛ آیا ما دانش آموزانی مطیع تربیت می کنیم یا شهروندانی مسئول؟

آزمایش میلگرام در دهه ۱۹۶۰ نشان داد که افراد تا چه حد تمایل دارند در برابر اقتدار مطیع باشند، حتی اگر این اطاعت با ارزش های اخلاقی آنان در تضاد باشد. این پژوهش به بازخوانی انتقادی این آزمایش در بستر نظام های آموزشی معاصر می پردازد و این پرسش بنیادین را مطرح می کند که آیا سیستم های آموزشی ما دانش آموزانی مطیع تربیت می کنند یا شهروندانی مسئول و خودمختار؟ با استفاده از رویکرد ترکیبی شامل مطالعه کتابخانه ای، تحلیل محتوای کیفی و مشاهده میدانی، این مقاله به بررسی ساختارهای قدرت در کلاس های درس، الگوهای تعامل معلم-دانش آموز، و تاثیر فرهنگ اطاعت محوری بر رشد تفکر انتقادی و خودمختاری یادگیرندگان پرداخته است. یافته ها نشان می دهد که بسیاری از نظام های آموزشی سنتی همچنان بر مدل های سلسله مراتبی و اطاعت محور تکیه دارند که می تواند مانعی برای پرورش تفکر مستقل، مسئولیت پذیری اجتماعی و شهروندی فعال باشد. این پژوهش راهکارهایی برای تعادل بین انضباط لازم و خودمختاری دانش آموزان ارائه می دهد و بر ضرورت بازاندیشی در فلسفه تربیتی و روش های تدریس تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

آزمایش میلگرام ، اطاعت از اقتدار ، خودمختاری دانش آموزان ، تفکر انتقادی ، نظام آموزشی ، شهروندی مسئول ، روان شناسی تربیتی