از خودبیگانگی تا خودآفرینی: تحلیل پدیدارشناسانه نقش رسانه های اجتماعی در شکل گیری هویت و آسیب های روان اجتماعی در دختران نوجوان

عصر دیجیتال با ظهور رسانه های اجتماعی، تحولی بنیادین در شیوه های تعامل انسانی و شکل گیری هویت ایجاد کرده است. این پژوهش با رویکردی پدیدارشناسانه، به بررسی فرآیند حرکت از «خودبیگانگی» به «خودآفرینی» در دختران نوجوان می پردازد و نقش رسانه های اجتماعی را در این مسیر تحلیل می کند. هدف اصلی، واکاوی چگونگی تاثیر الگوهای نمایشی و بازنمایی های کاذب بر پدیدار شدن آسیب های روان اجتماعی نظیر افسردگی، اضطراب و اختلال در تصویر بدن است. روش تحقیق حاضر کیفی و مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای و اسنادی است. یافته ها نشان می دهد که رسانه های اجتماعی با ایجاد فضایی برای مقایسه مداوم و فشار برای همسویی با استانداردهای زیبایی و رفتاری غربی، منجر به نوعی خودبیگانگی در نوجوانان می شود. با این حال، این پلتفرم ها پتانسیل «خودآفرینی» و بازنمایی هویت های جدید را نیز دارا هستند که نیازمند سواد رسانه ای و هوشمندی دیجیتال است. نتیجه گیری حاکی از آن است که اگرچه رسانه های اجتماعی می توانند بستری برای خلاقیت باشند، اما در غیاب آموزش های فرهنگی و خانوادگی، بیشتر به سمت تضعیف هویت اصیل و افزایش آسیب های اجتماعی پیش می روند.

کلیدواژه ها:

خودبیگانگی ، خودآفرینی ، رسانه های اجتماعی ، هویت ، دختران نوجوان ، آسیب های روان اجتماعی ، پدیدارشناسی