نقش آموزش مهارت های تفکر خلاق در افزایش پیشرفت آموزشی فراگیران

آموزش مهارت های تفکر خلاق به عنوان رویکردی استراتژیک در نظام های تعلیم و تربیت معاصر، فراتر از صرفا افزایش توانایی تولید ایده های نو، به عنوان عاملی کلیدی در تقویت عمیق ترین بنیان های یادگیری شناخته می شود. این مهارت ها که شامل تفکر واگرا، حل مسئله انعطاف پذیر، تجسم ذهنی و ترکیب خلاقانه مفاهیم می شوند، با تقویت انگیزه درونی فراگیران و ایجاد ارتباط معنادار میان مفاهیم درسی و زندگی واقعی، زمینه ساز درک عمیق تر و پایدارتر محتوای آموزشی می گردند. اهمیت این رویکرد در عصری که دانش با سرعت بی سابقه ای در حال تجدید و تکثیر است، از آن جهت بی بدیل است که به جای تمرکز بر حفظ اطلاعات موقتی، توانایی فراگیران را برای سازگاری با تغییرات و تولید دانش جدید تقویت می کند؛ امری که مستقیما بر شاخص های پیشرفت آموزشی مانند نمرات، توانایی انتقال یادگیری به موقعیت های جدید و ماندگاری دانش تاثیرگذار است. ضرورت توجه به این حوزه با توجه به شکاف آشکار میان اهداف رسمی نظام های آموزشی که بر خلاقیت تاکید دارند و واقعیت کلاس های درس سنتی مبتنی بر روش های تدریس یک سویه و ارزشیابی های حفظی، امری اجتناب ناپذیر محسوب می شود؛ چرا که عدم پرورش سیستماتیک تفکر خلاق نه تنها مانع از رشد پتانسیل های ذهنی فراگیران می شود بلکه می تواند به کاهش علاقه به یادگیری و ضعف در عملکرد تحصیلی در دروس مفهومی منجر گردد. بیان مسئله این پژوهش بر این واقعیت استوار است که علیرغم پذیرش نظری اهمیت تفکر خلاق، راهبردهای عملیاتی برای ادغام موثر مهارت های خلاق پرورانه در برنامه های درسی و تاثیر علی آن بر پیشرفت آموزشی به صورت تجربی و ساختاریافته بررسی نشده است. این مقاله با هدف توصیف نقش چندبعدی آموزش مهارت های تفکر خلاق در افزایش پیشرفت آموزشی فراگیران تدوین شده تا با تحلیل مکانیسم های روان شناختی موثر مانند تقویت حافظه معنایی، کاهش اضطراب آزمون و افزایش اعتماد به نفس شناختی، راهگشای طراحی مداخلات آموزشی هدفمند برای تحقق یادگیری عمیق و پایدار باشد.

کلیدواژه ها:

تفکر خلاق ، پیشرفت آموزشی ، فراگیران ، خلاق پروری ، یادگیری عمیق