طراحی راهبردهای اجرایی برای عملیاتی سازی ساحت های شش گانه تربیتی در برنامه ریزی درسی مدارس

تربیت انسان جامع الابعاد، همواره یکی از دغدغه های اساسی نظام های آموزشی بوده است. در همین راستا، سند تحول بنیادین آموزش وپرورش ایران با تاکید بر رویکرد تربیتی، شش ساحت "عبادی و اخلاقی"، "علمی و فناورانه"، "اجتماعی و سیاسی"، "زیستی و بدنی"، "زیبایی شناختی و هنری" و "اقتصادی و حرفه ای" را به عنوان ابعاد اساسی تربیت رسمی تعریف کرده است. با وجود تصریح این ساحت ها در اسناد بالادستی، چالش اصلی در مرحله اجرا و عملیاتی سازی آنها در برنامه ریزی درسی مدارس مشاهده می شود. بسیاری از برنامه های درسی موجود، فاقد پیوند ارگانیک با این ساحت ها هستند و به صورت جزیره ای و موردی عمل می کنند. این شکاف میان نظریه و عمل، منجر به تربیت تک بعدی و ناتوانی در پرورش شایستگی های چندبعدی دانش آموزان شده است. طراحی راهبردهای اجرایی کارآمد که بتواند این ساحت ها را در تمامی عناصر برنامه درسی (از جمله اهداف، محتوا، روش های تدریس و ارزشیابی) تلفیق کند، ضرورتی انکارناپذیر است. چنین راهبردهایی باید همسو با مبانی فرهنگی جامعه، قابلیت اجرا در بافت مدرسه و کلاس درس را داشته باشند. همچنین، توجه به نقش معلمان به عنوان مجریان اصلی برنامه های درسی و لزوم توانمندسازی آنان در این فرآیند، از دیگر جنبه های حیاتی موضوع است. این پژوهش با درک این ضرورت، به طراحی راهکارهای عملیاتی برای نهادینه کردن ساحت های شش گانه تربیتی در برنامه درسی می پردازد تا از این طریق، گامی موثر در جهت تحقق آرمان های سند تحول بنیادین برداشته شود.

کلیدواژه ها:

ساحت های تربیتی ، برنامه ریزی درسی ، راهبردهای اجرایی ، عملیاتی سازی ، سند تحول بنیادین.