رابطه بین استفاده از فناوری های همراه و پیشرفت تحصیلی فراگیران

در عصر فراگیر شدن فناوری های همراه، استفاده از تلفن های هوشمند و تبلت ها در فرایند یادگیری فراگیران به ویژه در سطوح مختلف آموزشی، تحولات چشمگیری در الگوهای دسترسی به دانش و تعامل آموزشی ایجاد کرده است. این فناوری ها با قابلیت هایی همچون دسترسی هم زمان به منابع یادگیری، شخصی سازی محتوا و امکان یادگیری در هر زمان و مکان، پتانسیل تقویت مشارکت و بهبود نتایج تحصیلی را در خود دارند؛ با این حال، رابطه میان استفاده از این ابزارها و پیشرفت تحصیلی فراگیران همچنان پیچیده و چندوجهی باقی مانده است. اهمیت بررسی این رابطه از آن جهت بی بدیل است که درک دقیق تاثیرات مثبت و منفی فناوری های همراه می تواند به سیاست گذاران و متخصصان آموزشی کمک کند تا با طراحی راهبردهای هدفمند، از ظرفیت های این فناوری ها برای ارتقای کیفیت یادگیری بهره برداری کرده و در عین حال، از عواقب نامطلوبی مانند حواس پرتی، کاهش تمرکز و وابستگی بیش ازحد به صفحه نمایش جلوگیری نمایند. ضرورت این پژوهش با توجه به رشد تصاعدی مالکیت دستگاه های هوشمند در میان دانش آموزان و دانشجویان، همراه با نگرانی های فزاینده والدین و مربیان درباره تاثیر آن بر عملکرد تحصیلی، امری اجتناب ناپذیر محسوب می شود؛ چرا که عدم شناسایی الگوهای بهینه استفاده می تواند به تشدید شکاف دیجیتالی و نابرابری های آموزشی بینجامد. این مقاله توصیفی بر این شکاف دانشی استوار است که علیرغم گسترش چشمگیر استفاده از فناوری های همراه در محیط های یادگیری، شواهد تجربی در مورد رابطه علی بین این استفاده و پیشرفت تحصیلی همچنان متناقض و ناکافی است؛ برخی مطالعات بهبود در نمرات و مهارت های شناختی را گزارش کرده اند، در حالی که برخی دیگر با اشاره به عوامل میانجی گر مانند نوع محتوای مصرفی، میزان نظارت معلم، انگیزه درونی فراگیر و زمینه فرهنگی، همبستگی منفی یا بی ارتباطی را مستند ساخته اند. این پژوهش با هدف توصیف جامع ابعاد مختلف این رابطه در بافت آموزشی ایران تدوین شده تا با تحلیل عوامل تعدیل گر و میانجی، درک عمیق تری از شرایطی فراهم آورد که در آن فناوری های همراه می توانند به عنوان ابزاری تسهیل گر برای پیشرفت تحصیلی عمل کنند.

کلیدواژه ها:

فناوری های همراه ، پیشرفت تحصیلی ، فراگیران ، یادگیری دیجیتال ، عوامل میانجی گر