مطالعه کیفیت روابط انسانی در محیط آموزشی و اثر آن بر پایداری تحصیلی

پایداری تحصیلی به عنوان یک شاخص کلیدی در سلامت نظام های آموزشی، نه تنها به ماندگاری فیزیکی دانش آموز در چرخه آموزش، بلکه به تعهد درونی، مشارکت فعال و دستیابی به موفقیت تحصیلی اشاره دارد. در دنیای امروز که فشارهای روانی، تغییرات سریع اجتماعی و رقابت های فزاینده، بیش از پیش دانش آموزان را تحت تاثیر قرار داده است، کیفیت روابط انسانی در محیط های آموزشی به عاملی حیاتی در تعیین سرنوشت تحصیلی آنان تبدیل شده است. این روابط که شبکه ای پیچیده از تعاملات میان معلمان و دانش آموزان، دانش آموزان با یکدیگر و حتی کارکنان مدرسه و خانواده ها را شامل می شود، بستری است که در آن احساس امنیت، احترام، ارزشمندی و حمایت شکل می گیرد. اهمیت این موضوع از آنجا ناشی می شود که فقدان ارتباطات انسانی عمیق و مثبت، می تواند منجر به احساس تنهایی، بی هدفی و کاهش انگیزه در یادگیرنده شده و درنهایت اورا در معرض خطر رهاکردن تحصیل یا کاهش کیفیت یادگیری قراردهد. در مقابل، محیطی که در آن روابط بر پایه همدلی، اعتماد، عدالت و شنیدن فعال استوار باشد، نه تنها می تواند استرس های تحصیلی را تعدیل کند، بلکه حس تعلق به مدرسه، مسئولیت پذیری و تاب آوری دانش آموز را به طور قابل توجهی افزایش می دهد. بنابراین، مساله اصلی این تحقیق بررسی ابعاد مختلف کیفیت این روابط انسانی و سازوکار تاثیر آن بر پایداری تحصیلی است. این پژوهش در پی پاسخ به این پرسش است که کدام جنبه های روابط انسانی در مدرسه (مانند کیفیت ارتباط معلم-شاگرد، جو روانی-اجتماعی کلاس، حمایت همسالان و مشارکت خانواده) بیشترین تاثیر را بر تداوم و تعهد تحصیلی دانش آموزان دارد و چگونه می توان با ارتقای کیفی این تعاملات، بستر مناسبی برای رشد همه جانبه و ماندگاری آموزشی فراهم نمود. بررسی این مساله می تواند نقشه ای راهبردی برای مدیران و برنامه ریزان آموزشی ترسیم کند تا به جای تمرکز صرف بر شاخص های کمی، به غنای محیط انسانی مدرسه به عنوان سرمایه ای بنیادین بیندیشند.

کلیدواژه ها:

روابط انسانی ، محیط آموزشی ، پایداری تحصیلی ، حس تعلق ، کیفیت تعامل.