تحلیل فلسفی چالش های تربیت اخلاقی در نظام آموزشی ایران و ارائه الگوی مفهومی

این پژوهش با هدف تبیین تحول تاریخی مفهوم کودکی در ایران و واکاوی بازتاب آن در نگرش های تربیتی و روانشناسی معاصر انجام شده است. مسئله اصلی، بررسی چگونگی تاثیر دگرگونی های این مفهوم در ادوار مختلف بر شکل گیری پارادایم های تربیتی و روانشناختی رایج امروز است. روش تحقیق، کتابخانه ای-اسنادی و مبتنی بر تحلیل محتوای کیفی و تحلیل گفتمان تاریخی منابع اولیه و ثانویه است. یافته ها حکایت از سه گسست/گذار گفتمانی عمده دارد: کودکی به مثابه «موجود ناقص در انتظار ادغام» در دوره پیشامدرن، کودکی به عنوان «سرمایه ملی و ماده خام ملت سازی» در دوره گذار به مدرنیته، و سرانجام کودکی در «میدان تنش گفتمان های متعارض دینی-انقلابی، حقوق بشری و روانشناسی علمی» در دوره معاصر. نتایج نشان می دهد که این سیر تحول، به طور مستقیم بر اهداف و روش های نهادهای تربیتی و نیز بر مفروضات بنیادین روانشناسی رشد در ایران تاثیر نهاده و عدم توجه به این زمینه تاریخی، یکی از عوامل ایجاد شکاف بین نظریه و عمل در مواجهه با مسائل بومی کودکان محسوب می شود.

کلیدواژه ها:

مفهوم کودکی ، تحول تاریخی ، نگرش های تربیتی ، روانشناسی معاصر ، تحلیل گفتمان