تاثیر پیوند موثر معلم-شاگرد بر انگیزش تحصیلی و جلوگیری از ترک تحصیل زودهنگام

در چشم انداز پیچیده نظام های آموزشی امروزی، پدیده ترک تحصیل زودهنگام به عنوان یک شکست چندبعدی، تهدیدی جدی برای عدالت آموزشی، سرمایه انسانی و سلامت اجتماعی محسوب می شود. این پدیده غالبا ریشه در فرآیندی تدریجی دارد که با کاهش تدریجی انگیزش تحصیلی آغاز شده و به مرور به جدایی فیزیکی و روانی دانش آموز از محیط آموزشی منجر می گردد. در تحلیل عوامل موثر بر این فرآیند، پژوهش ها به طور فزاینده ای بر نقش کیفی روابط درون مدرسه، به ویژه رابطه بین معلم و دانش آموز، تاکید دارند. در این میان، «پیوند موثر معلم-شاگرد» به عنوان یک رابطه مثبت، پایدار، حرفه ای و عاطفی، که مبتنی بر احترام متقابل، اعتماد، درک و توجه به نیازهای فردی دانش آموز است، می تواند نقشی محوری و تعیین کننده ایفا نماید. این پیوند فراتر از تعاملات رسمی آموزشی است و حس دیده شدن، شنیده شدن و باور شدن را در دانش آموز تقویت می کند. تعلق عاطفی، قوی ترین دلیل برای ماندن در سیستم آموزشی، حتی در مواجهه با مشکلات تحصیلی یا شخصی است. به عبارت دیگر، معلم از طریق این پیوند، می تواند به عنوان یک سپر محافظتی عمل کند که دانش آموز را در برابر عوامل خطرزای فردی، خانوادگی و اجتماعی که وی را به سمت ترک تحصیل سوق می دهند، مقاوم تر می سازد. این رابطه امکان مداخله به موقع، شناسایی نشانه های هشداردهنده و ایجاد مسیرهای جایگزین برای موفقیت را نیز فراهم می آورد. بنابراین، تمرکز بر کیفیت روابط معلم و شاگرد، یک راهبرد بنیادی و مقرون به صرفه در سیاست گذاری های آموزشی است. سرمایه گذاری بر برنامه های تربیت معلم که بر توسعه مهارت های ارتباطی، هوش هیجانی و رویکردهای مراقبتی تاکید دارند، و نیز ایجاد فرهنگ مدرسه ای که چنین روابطی را ارزش می نهد و از آن حمایت می کند، می تواند به طور همزمان هم سطح انگیزش را در کلاس ها بالا ببرد و هم از خروج زودهنگام دانش آموزان آسیب پذیر از سیستم آموزشی جلوگیری کند. در نهایت، مدرسه ای که در آن پیوندهای انسانی قوی باشد، به مکانی تبدیل می شود که دانش آموزان نه از سر اجبار، که از روی میل و تعلق در آن می مانند و می آموزند.

کلیدواژه ها:

پیوند معلم-شاگرد ، انگیزش تحصیلی ، ترک تحصیل زودهنگام ، تعلق مدرسه ای ، حمایت آموزشی