تحلیل نقش آموزش های نانوشته مدرسه در تعدیل رفتارهای تندخویانه فراگیران

در نظام های آموزشی معاصر، توجه اصلی اغلب بر برنامه درسی رسمی و محتوای صریح آموزشی متمرکز بوده و آموزش های نانوشته مدرسه به عنوان مجموعه ای از ارزش ها، هنجارها، الگوهای رفتاری و پیام های ضمنی که از طریق ساختار سازمانی، روابط قدرت، رفتار معلمان و فرهنگ سازمانی به فراگیران منتقل می شوند کمتر مورد توجه قرار گرفته اند؛ با این حال، شواهد روزافزون نشان می دهد که این آموزش های پنهان نقشی تعیین کننده در شکل گیری شخصیت، تنظیم هیجان و الگوهای رفتاری دانش آموزان ایفا می کنند و می توانند به صورت عمیق و پایدار بر نحوه واکنش فراگیران به استرس، ناکامی و تعارض تاثیر بگذارند. اهمیت بررسی نقش آموزش های نانوشته در تعدیل رفتارهای تندخویانه از آن جهت چشمگیر است که تندخویی به عنوان الگویی از واکنش های خشمگین، بی صبری شدید، حمله کلامی و عدم کنترل هیجان در مواجهه با موانع نه تنها سلامت روانی خود فرد را تهدید می کند، بلکه انسجام اجتماعی کلاس درس را تضعیف کرده و فضای یادگیری را به محیطی پرتنش و ناامن تبدیل می سازد؛ در این میان، مدرسه به عنوان دومین محیط اجتماعی سازی پس از خانواده، از طریق آموزش های نانوشته می تواند الگوهای سالم مدیریت خشم، تحمل ناکامی و گفت وگوی سازنده را به صورت ضمنی و تجربی به دانش آموزان القا کند یا در مقابل، با ترویج فرهنگ رقابت بی رحم، سکوت اجباری یا تبعیض نهادینه شده، زمینه ساز تشدید رفتارهای پرخاشگرانه گردد. ضرورت پژوهش در این حوزه نیز در پرتو شکاف تحقیقاتی قابل توجه آشکار می شود؛ زیرا اکثر مطالعات موجود بر آموزش های رسمی مهارت های هیجانی یا مداخلات مستقیم رفتاری تمرکز کرده اند و به ندرت به مکانیسم های ظریف و غیرآگاهانه ای پرداخته اند که از طریق آن ها فرهنگ مدرسه، رفتار معلمان و ساختار قدرت در محیط آموزشی بر تنظیم هیجان دانش آموزان تاثیر می گذارند؛ این نادیده گرفتن آموزش های نانوشته می تواند منجر به شکست مداخلات آشکار شود، چرا که پیام های ضمنی مدرسه اغلب قوی تر از درس های رسمی در ذهن فراگیران نهادینه می شوند.

کلیدواژه ها:

آموزش های نانوشته ، رفتارهای تندخویانه ، فرهنگ مدرسه ، تنظیم هیجان ، محیط آموزشی