بازی وارسازی یادگیری: راهبردی نوین برای ارتقای مشارکت کلاسی

در محیط های آموزشی معاصر، یکی از دغدغه های اصلی اساتید و معلمان، حفظ توجه و تشویق مشارکت فعال دانشجویان و دانش آموزان در فرآیند یادگیری است. روش های سنتی تدریس که اغلب بر سخنرانی یک سویه و انتقال منفعلانه اطلاعات تکیه دارند، در بسیاری از موارد قادر به برانگیختن اشتیاق و درگیری عمیق یادگیرندگان نیستند. این امر منجر به پدیده ای می شود که در آن حضور فیزیکی در کلاس لزوما به معنای حضور شناختی و عاطفی نیست و نتیجه آن، کاهش کیفیت یادگیری، بی حوصلگی و احساس بی معنایی نسبت به محتوای درسی است. در مواجهه با این چالش، نظام های آموزشی در جست وجوی راهبردهای نوآورانه و همساز با ویژگی های نسل کنونی هستند که در دنیایی مملو از محرک های تعاملی و دیجیتال رشد یافته اند. در این بافتار، بازی وارسازی یادگیری به عنوان یک پارادایم آموزشی نوظهور، توجه بسیاری از پژوهشگران و مربیان را به خود جلب کرده است. بازی وارسازی به معنای به کارگیری عناصر و مکانیک های طراحی بازی در زمینه هایی است که ذاتا بازی نیستند، مانند محیط کلاس درس. این عناصر شامل امتیازدهی، نشان های افتخار، جدول رده بندی، چالش ها، سطوح پیشرفت و داستان سرایی است که می توانند ساختار و تجربه یک دوره آموزشی را بازتعریف کنند. اهمیت این راهبرد در توانایی ذاتی آن برای ایجاد انگیزه درونی، ارائه بازخورد فوری و مستمر، و خلق فضایی امن برای تجربه و آزمایش بدون ترس از شکست است. با این حال، علی رغم استقبال نظری از این مفهوم، شواهد تجربی و پژوهش های نظام مند در مورد کاربست عملی و تاثیرات دقیق بازی وارسازی بر اشکال مختلف مشارکت کلاسی در بسترهای آموزشی متنوع، به ویژه در فرهنگ های آموزشی غیرغربی، همچنان محدود و پراکنده است. این مقاله در پی تبیین این مساله است که چگونه پیاده سازی سنجیده عناصر بازی وارسازی می تواند بر ابعاد گوناگون مشارکت کلاسی، شامل مشارکت رفتاری (مانند شرکت در بحث ها و انجام تکالیف)، مشارکت عاطفی (مانند احساس تعلق و اشتیاق) و مشارکت شناختی (مانند درگیر شدن با محتوا در سطوح تحلیل و تفکر انتقادی) تاثیر بگذارد. بررسی این رابطه از آن جهت ضروری است که مشارکت فعال، سنگ بنای یادگیری معنادار و عمیق محسوب می شود و پیش نیاز دستیابی به اهداف آموزشی والاتر است. بنابراین، واکاوی دقیق مکانیسم های اثرگذاری بازی وارسازی و ارائه الگویی بومی و عملیاتی برای اجرای آن، می تواند گامی مهم در غلبه بر موانع مشارکت و تبدیل کلاس های درس به محیط های پویا، تعاملی و جذاب بردارد.

کلیدواژه ها:

بازی وارسازی یادگیری ، مشارکت کلاسی ، انگیزش تحصیلی ، عناصر بازی ، تعامل آموزشی