آموزش فراگیر و چالش های تحقق آن در آموزش و پرورش

آموزش فراگیر به عنوان یکی از رویکردهای بنیادین در تحقق عدالت آموزشی، بر فراهم سازی فرصت های یادگیری برابر برای همه دانش آموزان تاکید دارد و تفاوت های فردی، فرهنگی، اجتماعی و روانی را بخشی طبیعی و ارزشمند از فرایند آموزش می داند. با وجود جایگاه برجسته آموزش فراگیر در اسناد و سیاست های آموزشی، تحقق عملی آن در بافت مدرسه های عادی با چالش های متعددی همراه است که موجب فاصله میان اهداف نظری و واقعیت های اجرایی می شود. این مقاله با رویکرد مروری و تحلیلی، مهم ترین چالش های تحقق آموزش فراگیر در مدرسه های عادی را بررسی می کند و نشان می دهد عواملی مانند نگرش های سنتی نسبت به تفاوت های فردی، کمبود آمادگی حرفه ای معلمان، محدودیت منابع انسانی و آموزشی، تراکم بالای کلاس ها، ساختارهای ارزیابی نتیجه محور و نبود حمایت های نهادی منسجم، اجرای موثر آموزش فراگیر را با دشواری مواجه می سازد. یافته ها بیانگر آن است که در بسیاری از مدرسه ها، آموزش فراگیر بیشتر در سطح سیاست و برنامه باقی مانده و در عمل، الگوهای آموزشی یکسان نگر تداوم یافته اند که این امر می تواند به کاهش احساس تعلق، تضعیف سلامت روان و افت مشارکت تحصیلی برخی دانش آموزان منجر شود. در مجموع، نتایج این مرور نشان می دهد تحقق آموزش فراگیر در مدرسه های عادی مستلزم بازنگری هم زمان در نگرش ها، سیاست ها و شیوه های آموزشی است و بدون تقویت شایستگی های حرفه ای معلمان و ایجاد سازوکارهای حمایتی پایدار، دستیابی به اهداف آموزش فراگیر امکان پذیر نخواهد بود.

کلیدواژه ها:

آموزش فراگیر ، عدالت آموزشی ، مدرسه های عادی ، مشارکت تحصیلی ، سلامت روان