نقش فرآیند تربیتی در پرورش صفات رهبری یادگیرندگان دوره متوسطه

فرآیند تربیتی در دوره متوسطه، به عنوان مرحله ای حساس و اثرگذار در شکل گیری هویت و شایستگی های نوجوانان، نقشی بنیادین در آماده سازی آنان برای پذیرش مسئولیت های فردی و اجتماعی آینده دارد. در این میان، پرورش صفات رهبری همچون تفکر انتقادی، مسئولیت پذیری، خلاقیت، تاب آوری و توانایی کار گروهی، نه تنها یک مزیت فردی، بلکه یک ضرورت جمعی برای پیشرفت جامعه محسوب می شود. با این حال، مساله اصلی این است که در بسیاری از موارد، نظام های آموزشی در این مقطع، به دلایل مختلف از جمله تراکم بالای محتوای درسی تئوریک، فشار برای موفقیت در آزمون های ورودی، کمبود زمان و منابع، و غالب بودن روش های سنتی تدریس، نتوانسته اند به طور موثر و نظام مند به این مهم بپردازند. به عبارت دیگر، فرآیند تربیتی غالبا به انتقال اطلاعات محدود شده و فضا و فرصت کافی برای تجربه، تمرین و درونی سازی صفات رهبری در بستر زندگی واقعی مدرسه و کلاس درس ایجاد نمی کند. این غفلت منجر به آن می شود که بسیاری از یادگیرندگان در آستانه ورود به عرصه بزرگسالی، با وجود برخورداری از دانش آکادمیک، از فقدان مهارت های نرم رهبری رنج برده و در مواجهه با چالش های پیچیده زندگی احساس ناتوانی کنند. بنابراین، انجام یک پژوهش توصیفی که به تحلیل نقش واقعی فرآیند تربیتی جاری در پرورش این صفات در میان دانش آموزان دوره متوسطه بپردازد، از اهمیت و ضرورتی انکارناپذیر برخوردار است. چنین مطالعه ای می تواند شکاف بین اهداف تربیتی آرمانی و عملکردهای عملی را آشکار ساخته و نقاط قوت، ضعف، فرصت ها و تهدیدهای موجود در برنامه ریزی های درسی، روش های آموزشی، تعاملات معلم و دانش آموز، و فعالیت های فوق برنامه را شناسایی نماید. نتایج این بررسی می تواند مبنای علمی برای اتخاذ رویکردهای نوین، اصلاح روش ها و طراحی مداخلات هدفمندی باشد که فرآیند تربیتی را از حالت انفعالی خارج کرده و آن را به بستر پویایی برای کشف و شکوفایی رهبران فردا تبدیل کند.

کلیدواژه ها:

فرآیند تربیتی ، صفات رهبری ، دوره متوسطه ، روش های آموزشی ، مهارت های نرم