طراحی و اعتباریابی الگوی تاثیر آموزش تلفیقی ریاضی و هنر بر خلاقیت و خودکارآمدی ریاضی دانش آموزان پایه ششم ابتدایی با نقش میانجی نگرش به ریاضی

هدف این پژوهش، طراحی و اعتباریابی الگویی برای بررسی تاثیر آموزش تلفیقی ریاضی و هنر بر خلاقیت و خودکارآمدی ریاضی دانش آموزان پایه ششم ابتدایی با در نظر گرفتن نقش میانجی نگرش به ریاضی بود. با توجه به چالش های موجود در آموزش ریاضی، مانند اضطراب و بی علاقگی، رویکردهای نوین آموزشی مانند تلفیق با هنر می توانند مفاهیم انتزاعی را ملموس و جذاب کنند. این مطالعه با روش آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) انجام شد. در فاز کیفی، با روش تحلیل محتوای متون و مصاحبه با خبرگان، مولفه های آموزش تلفیقی ریاضی-هنر شناسایی و الگوی مفهومی اولیه طراحی شد. در فاز کمی، پژوهش به روش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل اجرا گردید. جامعه آماری شامل دانش آموزان دختر پایه ششم ابتدایی شهر تبریز در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۲ بود که ۴۰ نفر به روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب و در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش به مدت ۱۲ جلسه تحت آموزش تلفیقی (استفاده از نقاشی، موسیقی، کاردستی و نمایش در تدریس مفاهیم هندسه و کسر) قرار گرفت. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه های خلاقیت تورنس، خودکارآمدی ریاضی و نگرش به ریاضی بود که روایی و پایایی آنها تایید شد. داده ها با تحلیل کوواریانس چندمتغیره و مدل سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که آموزش تلفیقی به طور مستقیم بر افزایش خلاقیت و بهبود نگرش به ریاضی تاثیر معناداری دارد. همچنین، آموزش تلفیقی هم به طور مستقیم و هم به طور غیرمستقیم و از طریق بهبود نگرش به ریاضی، بر افزایش خودکارآمدی ریاضی دانش آموزان موثر بود. نگرش به ریاضی نقش میانجی جزئی در رابطه بین آموزش تلفیقی و خودکارآمدی ریاضی ایفا کرد. این پژوهش اثربخشی رویکرد تلفیقی را به عنوان راهکاری موثر برای غنی سازی آموزش ریاضی و تقویت جنبه های روان شناختی مثبت مرتبط با آن تایید می کند.

کلیدواژه ها:

آموزش تلفیقی ، ریاضی ، هنر ، خلاقیت ، خودکارآمدی ریاضی ، نگرش به ریاضی ، دانش آموزان ابتدایی.