درس پژوهی : چگونه مبحث بدن انسان را با روش مشارکتی و فعال تدریس نمایم؟

تدریس مبحث بدن انسان با روش های مشارکتی و فعال، یادگیری عمیق و پایدار را در دانش آموزان تقویت می کند.این رویکرد بر مشارکت فعال فراگیران در فرایند یاددهی–یادگیری تاکید دارد.در آغاز، معلم با طرح پرسش های برانگیزاننده، کنجکاوی دانش آموزان را فعال می سازد.تقسیم دانش آموزان به گروه های کوچک، زمینه تعامل و گفت وگوی علمی را فراهم می کند.هر گروه مسئول بررسی یک دستگاه بدن انسان می شود.استفاده از مدل ها، پوسترها و تصاویر آموزشی فهم مفاهیم را تسهیل می کند.یادگیری مبتنی بر مسئله، دانش آموزان را به تفکر و تحلیل وا می دارد.نمایش نقش (Role Play) عملکرد اندام ها را به صورت ملموس نشان می دهد.فعالیت های عملی ساده، مانند شبیه سازی تنفس یا ضربان قلب، جذابیت درس را افزایش می دهد.دانش آموزان با جست وجو و ارائه، مهارت پژوهش را تمرین می کنند.بحث گروهی موجب تبادل دیدگاه ها و تصحیح برداشت های نادرست می شود.معلم نقش راهنما و تسهیل گر را ایفا می کند، نه انتقال دهنده صرف اطلاعات.ارزشیابی تکوینی در طول فعالیت ها انجام می گیرد.خودارزیابی و هم ارزیابی، مسئولیت پذیری یادگیرندگان را تقویت می کند.به کارگیری بازی های آموزشی یادگیری را لذت بخش می سازد.پیوند مطالب با زندگی روزمره، کاربردپذیری دانش را نشان می دهد.استفاده از فناوری های آموزشی، مشارکت فعال را افزایش می دهد.محیط کلاس به فضایی پویا و یادگیرنده محور تبدیل می شود.این روش تفاوت های فردی را بهتر پوشش می دهد.یادگیری مشارکتی حس همکاری و احترام متقابل را تقویت می کند.دانش آموزان اعتمادبه نفس بیشتری در بیان مطالب پیدا می کنند.درک ساختار و عملکرد بدن عمیق تر می شود.حافظه بلندمدت تقویت می گردد.یادگیری سطحی کاهش می یابد.انگیزش درونی دانش آموزان افزایش می یابد.کلاس از حالت یکنواخت خارج می شود.نقش فعال دانش آموز محور اصلی آموزش است.نتیجه، یادگیری معنادار و پایدار خواهد بودر فرآیند یاددهی-یادگیری علوم تجربی، به ویژه در مبحث بدن انسان و اندام ها، استفاده از روش های فعال و مشارکتی می تواند در درک بهتر مفاهیم، تثبیت یادگیری و ایجاد انگیزه در دانش آموزان نقش بسزایی داشته باشد. این درس پژوهی با هدف بررسی اثربخشی روش تدریس مشارکتی در آموزش مبحث بدن انسان و اندام ها انجام شد. با همکاری گروهی از معلمان پایه سوم ابتدایی و در قالب یک فرآیند درس پژوهی، جلسه ای طراحی و اجرا شد که در آن دانش آموزان به صورت گروهی در فعالیت های آموزشی شرکت کردند. ابزار گردآوری اطلاعات شامل مشاهده، پرسش نامه و تحلیل عملکرد دانش آموزان پیش و پس از اجرای درس بود. نتایج نشان داد که روش مشارکتی باعث افزایش میزان مشارکت فعال، درک عمیق تر مفاهیم و ارتقاء سطح تعاملات اجتماعی در کلاس گردید. همچنین، معلمان دریافتند که با ایجاد فضای گفت و گو، تشویق به بیان نظرات و استفاده از ابزارهای کمک آموزشی، می توان فرآیند آموزش را پویاتر و اثربخش تر نمود. در پایان، پیشنهاداتی برای ارتقاء تدریس مشارکتی در درس علوم ارائه گردید.

کلیدواژه ها:

یادگیری گروهی درس پژوهی ، روش تدریس مشارکتی ، علوم تجربی ، بدن انسان ، آموزش فعال