مقایسه دو تفسیر تسنیم و مفاتیح الغیب در مورد عوامل آثار هدایت ضلالت بشر در قرآن کریم

تفسیر تسنیم، نوشته جوادی آملی، به عنوان یکی از تفاسیر اجتهادی قرآن شناخته می شود که در آن، نویسنده از روش تفسیر قرآن با قرآن بهره می برد. این روش به تفسیر عمیق تر و جامع تر آیات کمک می کند و به خواننده این امکان را می دهد که ارتباطات معنایی و مفهومی بین آیات مختلف قرآن را بهتر درک کند. جوادی آملی در این تفسیر سعی دارد تا با استفاده از منابع مختلف و تحلیل های دقیق، معانی عمیق تری از آیات قرآن را استخراج کند و به تبیین مفاهیم کلیدی بپردازد. در مقابل، تفسیر مفاتیح الغیب فخررازی، یکی از تفاسیر مشهور در میان اهل سنت است که بر پایه نظام فکری متفاوتی سامان یافته است. فخررازی در این تفسیر به تحلیل های فلسفی و کلامی پرداخته و سعی کرده است تا با استفاده از استدلال های منطقی، معانی آیات را تبیین کند. این دو تفسیر، با وجود تفاوت های بنیادین در رویکرد و روش شناسی، در برخی موارد به رویارویی های فکری می پردازند. به ویژه در تفسیر آیه ولایت، جوادی آملی نقدهای مفصلی بر آراء فخررازی ارائه می دهد که نشان دهنده عمق و دقت نظر او در تحلیل متون دینی است. در این مطالعه، به بررسی روش شناختی نقدهای مولف تسنیم درباره تفسیر فخررازی از آیه ولایت پرداخته می شود. فرضیه اصلی این پژوهش بر این اساس استوار است که عمده ترین شیوه های جوادی آملی در نقد آراء تفسیری فخررازی، بر پایه قواعد فهم متن و اصول تفسیر قرآن بنا شده است

کلیدواژه ها:

قرآن ، شیطان ، هدایت بشر ، ضلالت بشر ، تفسیر تسنیم ، تفسیر مفاتیح الغیب.