فرهنگ مدرسه و سلامت روان: آیا دیوارهای مدرسه افسردگی می آورند؟

چکیدهمدرسه به عنوان دومین نهاد اجتماعی کننده پس از خانواده، نقشی محوری در شکل دهی ساختار روانی و هیجانی کودکان و نوجوانان ایفا می کند. با این حال، شواهد رو به رشد نشان می دهد که “فرهنگ مدرسه” و محیط فیزیکی و روانی حاکم بر آن، می تواند به جای ارتقای سلامت روان، به بستری برای ظهور اختلالات خلقی نظیر افسردگی و اضطراب تبدیل شود. این مقاله با رویکردی انتقادی و آسیب شناسانه، به واکاوی مولفه هایی می پردازد که مدرسه را از یک “محیط غنی سازی شده” به یک “عامل بیماری زا” (Pathogen) تبدیل می کنند. با بهره گیری از نظریه های روان شناسی محیطی، برنامه درسی پنهان، و نظریه خودمختاری، استدلال می شود که ساختارهای خشک، رقابت های ناسالم، طراحی فیزیکی سرکوب گر و فقدان عاملیت دانش آموزی، ریسک فاکتورهای جدی برای سلامت روان هستند. این پژوهش در ۸ بخش مجزا، تاثیرات متقابل معماری، روابط قدرت، سیستم های ارزشیابی و پویایی های گروه همسالان را بر بهزیستی روان شناختی دانش آموزان بررسی کرده و بر ضرورت گذار از پارادایم “مدرسه به مثابه کارخانه” به “مدرسه به مثابه باغ رشد” تاکید می ورزد.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: فرهنگ مدرسه ، سلامت روان ، افسردگی دانش آموزی ، برنامه درسی پنهان ، روان شناسی محیط ، اضطراب تحصیلی ، طراحی آموزشی.