کلاس درس به مثابه معلم سوم: روانشناسی محیطی و تاثیر نور، رنگ و چیدمان بر خشونت و یادگیری

چکیدهدر پارادایم های نوین آموزشی، محیط فیزیکی یادگیری دیگر صرفا یک ظرف منفعل برای نگهداری دانش آموزان نیست، بلکه به عنوان «معلم سوم» در کنار بزرگسالان و همسالان، نقشی فعال و تعیین کننده ایفا می کند. این پژوهش به بررسی عمیق روانشناسی محیطی (Environmental Psychology) در مدارس می پردازد و چگونگی تاثیر متغیرهای کالبدی نظیر نور، رنگ، چیدمان مبلمان، آکوستیک و کیفیت هوا را بر دو متغیر وابسته «یادگیری شناختی» و «رفتارهای خشونت آمیز/پرخاشگرانه» تحلیل می کند. فرضیه بنیادین این است که طراحی نامناسب فضا می تواند با افزایش سطح کورتیزول و تحریک سیستم عصبی سمپاتیک، منجر به کاهش تمرکز و افزایش رفتارهای ناهنجار شود. در مقابل، طراحی ارگونومیک و منطبق با نیازهای زیستی-روانی دانش آموزان، می تواند به عنوان کاتالیزوری برای یادگیری عمیق و تعدیل کننده هیجانات عمل کند. در این مقاله، با استناد به نظریات عصب شناختی و معماری رفتاری، راهکارهایی برای تبدیل «سلول های آموزشی» به «زیست بوم های یادگیری» ارائه شده است. تمرکز ویژه بر این است که چگونه معماری می تواند بدون کلام، پیام های انضباطی یا انگیزشی را به ناخودآگاه دانش آموز منتقل کند.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: معلم سوم ، روانشناسی محیطی ، نورپردازی مدارس ، روانشناسی رنگ ، چیدمان کلاس ، خشونت مدرسه ای ، طراحی بیوفیلیک ، یادگیری مغز-محور.