«خستگی همدلی» در معلمان: بررسی پدیده فرسودگی شغلی ناشی از شنیدن مداوم مشکلات خانوادگی دانش آموزان و راهکارهای خودمراقبتی.

چکیدهحرفه معلمی در جهان معاصر، فراتر از انتقال دانش، به میدانی برای مواجهه با چالش های عاطفی و روانی دانش آموزان تبدیل شده است. معلمان به عنوان نخستین خط تماس با کودکان و نوجوانان، اغلب در معرض روایت های دردناک از مشکلات خانوادگی، فقر، طلاق والدین و بحران های اجتماعی دانش آموزان قرار می گیرند. این مواجهه مداوم، پدیده ای روان شناختی تحت عنوان «خستگی همدلی» (Compassion Fatigue) را رقم می زند که متمایز از فرسودگی شغلی کلاسیک است. پژوهش حاضر با هدف واکاوی ماهیت این پدیده، مکانیزم های اثرگذاری آن بر سلامت روان معلم و کیفیت تدریس، و ارائه پروتکل های خودمراقبتی تدوین شده است. یافته های این مقاله که بر پایه مرور متون پژوهشی سال های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۳ استوار است، نشان می دهد که شنیدن مداوم تروماهای دانش آموزان، منجر به «ترومای ثانویه» در معلمان شده و سیستم عصبی آنان را در وضعیت برانگیختگی یا کرختی مزمن قرار می دهد. راهکارهای پیشنهادی شامل بازتعریف مرزهای حرفه ای، تقویت تاب آوری هیجانی، استفاده از شبکه های حمایتی همتا و تکنیک های شناختی برای تفکیک «دایره نگرانی» از «دایره نفوذ» است.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: خستگی همدلی ، فرسودگی شغلی معلمان ، ترومای ثانویه ، بهداشت روان در مدارس ، روابط معلم و دانش آموز ، خودمراقبتی حرفه ای.