تحلیل حقوقی تامین مالی دعاوی توسط اشخاص ثالث در داوری های بین المللی؛ چالش های عدالت، افشا و بی طرفی

با گسترش فزاینده داوری بین المللی استفاده از نهاد تامین مالی توسط اشخاص ثالث (Third-Party Litigation Funding (TPLF)) به عنوان ابزاری برای کمک به طرف های ناتوان در تامین هزینه های سنگین داوری، رواج یافته است. با این حال این نهاد نوظهور چالش های حقوقی قابل توجهی را در حوزه عدالت دادرسی شفافیت و بی طرفی داوران به همراه دارد. در این مقاله ضمن تبیین مفاهیم و مبانی نظری TPLF و ماهیت حقوقی آن آخرین تحولات و مقررات بین المللی مرتبط تا سال ۲۰۲۵ از جمله قواعد جدید ICC و ICSID و تلاش های UNCITRAL بررسی می شود. سپس تامین مالی ثالث در نظام های حقوقی ایالات متحده، انگلستان و ایران به صورت تطبیقی تحلیل شده و کاستی های مقرراتی حقوق ایران در این زمینه تبیین می گردد همچنین با تکیه بر مبانی فقه امامیه از جمله قواعد "لاضرر"، "نفی غرر"، "نفی عسر و حرج" و اصل عدالت، مشروعیت و الزامات به کارگیری TPLF در نظام حقوقی ایران ارزیابی شده است یافته ها نشان می دهد خلا مقررات شفاف در ایران می تواند اصول اساسی داوری مانند استقلال و بی طرفی داوران را تهدید کند. بر همین اساس، پیشنهاداتی تقنینی برای پذیرش مشروط TPLF در حقوق ایران همراه با الزام افشای روابط مالی نظارت بر قرارداد تامین مالی و تدوین کد رفتاری برای تامین کنندگان ارائه گردیده است تا ضمن بهره مندی از مزایای این نهاد، عدالت دادرسی و تمامیت فرآیند داوری نیز تضمین شود.

کلیدواژه ها:

تامین مالی ، داوری بین المللی ، افشای منافع ، بی طرفی داور ، عدالت دادرسی