بازنمایی اسطوره در جنگ دوازده روزه ایران و اسرائیل در فضای مجازی از منظر کارکرد گرایی مالینوفسکی

تحقیق حاضر با هدف بررسی بازنمایی اسطوره ها در جنگ دوازده روزه ایران و اسرائیل در فضای مجازی انجام شده است. در این پژوهش تلاش شده تا نحوه حضور و بازتولید اسطوره های ملی و مذهبی در روایت های مردمی منتشرشده در شبکه های اجتماعی، به ویژه اینستاگرام، در خلال بحران اخیر تحلیل شود. چارچوب نظری تحقیق مبتنی بر رویکرد کارکردگرای برونیسلاو مالینوفسکی است که بر نقش اسطوره در حفظ انسجام اجتماعی و معنا بخشی به موقعیت های بحرانی تاکید دارد. بر این اساس، اسطوره نه صرفا روایتی از گذشته، بلکه ابزاری زنده برای سازمان دهی عواطف، کنش ها و همبستگی جمعی در موقعیت های معاصر تلقی می شود. روش تحقیق از نوع تحلیل محتوای کیفی است و داده ها از میان پست ها، استوری ها و کامنت های کاربران ایرانی در فضای مجازی و برای اشباع نظری از مصاحبه برای بدست آوردن دقیق داده ها گردآوری شده اند. فرایند نمونه گیری به صورت هدفمند و در بازه زمانی نخستین روزهای درگیری و نیز پس از پایان جنگ برای صحت سنجی دوباره صورت گرفته است. سپس داده ها بر اساس الگوهای معنایی و روایی طبقه بندی و تحلیل شدند تا نوع اسطوره ها، مضامین تکرارشونده و کارکرد فرهنگی هرکدام شناسایی گردد. یافته ها نشان داد که اسطوره های امام حسین(ع)، امام علی(ع)، آرش کمانگیر و رستم بیشترین بسامد را در بازنمایی های مردمی داشته اند. این اسطوره ها در نقش الگوهای مقاومت، فداکاری، قدرت و هویت ملی عمل کرده و موجب ایجاد پیوندی عاطفی و معنایی می شود. به طور کلی، نتایج بیانگر آن است که فضای مجازی به عرصه ای تازه برای بازتولید و کارکردی سازی اسطوره ها تبدیل شده است؛ جایی که روایت های کهن، در قالب تصاویر، اشعار و گفتارهای روزمره بازآفرینی می شوند تا معنا و انسجام فرهنگی جامعه را در لحظات بحرانی حفظ کنند.

کلیدواژه ها:

بازنمایی اسطوره ، جنگ دوازده روزه ، فضای مجازی ، کارکردگرایی ، مالینوفسکی