حکمرانی ضدفساد در شرایط اضطراری و سرمایه انسانی اخلاق محور

این پژوهش با هدف تبیین نقش سرمایه انسانی اخلاق محور در کاهش ریسک فساد بحران زا، بر آموزش اخلاق و مدیریت تضاد منافع در واحدهای خرید و تنظیم بازار ایران تمرکز دارد. پرسش اصلی آن است که چگونه می توان با آموزش های هدفمند و نهادینه سازی شفافیت، احتمال بروز فساد در شرایط اضطراری را کاهش داد و کیفیت تصمیم گیری ها را بهبود بخشید. روش تحقیق کیفی و مبتنی بر مطالعه موردی چندگانه است. داده ها از سه منبع گردآوری شد: اسناد و مقررات رسمی، مصاحبه های نیمه ساختاریافته با مدیران و ناظران حوزه تدارکات و تنظیم بازار، و گزارش های رسانه ای. یافته ها نشان می دهد که فساد در بحران ها بیشتر ناشی از ضعف نهادی است تا کمبود منابع. سه عامل اصلی عبارتند از: آموزش های صوری و غیرعملی اخلاق، نبود چارچوب جامع مدیریت تضاد منافع و ناکارآمدی نظام شفافیت اضطراری. این کاستی ها در فشار زمانی و محدودیت منابع، زمینه ساز تبعیض در تخصیص، قیمت گذاری غیرمنصفانه و کاهش اعتماد عمومی می شود. در مقابل، شواهد حاکی از آن است که اجرای همزمان سه مداخله مکمل آموزش سناریومحور اخلاق، طراحی چارچوب شفاف مدیریت تضاد منافع (افشا و کناره گذاری) و ثبت و انتشار برخط قراردادها می تواند سپری موثر در برابر فساد باشد. این اقدامات علاوه بر ارتقای کیفیت و کاهش هزینه ها، اعتماد عمومی و اصول حکمرانی خوب را تقویت می کنند. همچنین، یادگیری نهادی از بحران های گذشته و مستندسازی تجربه های ضدفساد، به افزایش تاب آوری حکمرانی کمک کرده و مبنایی برای طراحی بسته های سیاستی آینده در ایران و سایر کشورها فراهم می سازد.

کلیدواژه ها:

حکمرانی ضدفساد ، شرایط اضطراری ، سرمایه انسانی اخلاق محور ، تضاد منافع ، شفافیت