نقش فناوری های نوین در توسعه حسابداری قضایی برای پیشگیری از حسابداری خلاق

افزایش تقلب های مالی و رسوایی های حسابداری در دهه های اخیر، ضرورت بهره گیری از ابزارهای نوین برای کشف و پیشگیری از رفتارهای غیرشفاف را بیش از پیش آشکار کرده است. در این میان حسابداری قضایی به عنوان پیوندی میان حسابداری، حسابرسی و حقوق نقش مهمی در شناسایی و مقابله با تقلب دارد. پژوهش حاضر با هدف ارائه یک مدل مفهومی تلفیقی به منظور پیشگیری از حسابداری خلاق به بررسی توامان عوامل رفتاری و فناورانه موثر بر بروز تقلب های مالی پرداخته است. این مطالعه از نوع نظری تحلیلی و مروری توسعه ای بوده و بر اساس تحلیل اسنادی پژوهش های پیشین در حوزه های حسابداری قضایی، نظریه های تقلب و فناوری های نوین انجام شده است. نتایج نشان می دهد که عوامل رفتاری از جمله فشار، فرصت، توجیه اخلاقی و توانایی مهم ترین محرک های بروز حسابداری خلاق هستند. در مقابل فناوری های نوین مانند هوش مصنوعی، کلان داده و بلاک چین می توانند با شفاف سازی اطلاعات و کشف زودهنگام ناهنجاری ها اثر این عوامل را کاهش دهند. بر این اساس، مدل مفهومی پژوهش نقش تعدیل گر فناوری های حسابداری قضایی را در رابطه بین عوامل رفتاری و بروز حسابداری خلاق تبیین می کند. این مدل ضمن توسعه ادبیات نظری می تواند مبنایی برای طراحی ابزارهای پیش بینی کننده تقلب و ارتقای شفافیت گزارشگری مالی در ایران باشد.

کلیدواژه ها:

حسابداری قضایی ، حسابداری خلاق ، تقلب مالی ، مثلث تقلب