تحلیل ارتباط برنامه درسی پنهان و تقویت رفتارهای مسئولانه در محیط های یادگیری

در عصر پیچیدگی های آموزشی، برنامه درسی پنهان که ارزش ها، سیاست های مدرسه، شیوه های ارتباطی و انتظارهای رفتاری را به صورت غیرصریح در فرایند یادگیری می گنجاند، می تواند نقشی حیاتی در شکل دهی رفتارهای مسئولانه دانش آموزان ایفا کند و بر محیط های یادگیری اثر بگذارد؛ این رویکرد پنهان با تاثیرگذاری بر انتظارهای کلاس، چگونگی برخورد معلمان با دانش آموزان، نحوه ارزیابی و بازخوردها و فرصت های مشارکت، رفتارهای مسئولانه مانند پاسخگویی به وظایف، احترام به همسالان، نظم و تعهد به همکاری گروهی را تقویت می کند و به ایجاد فضای آموزشی امن و حمایت گر کمک می کند؛ پژوهش در این حوزه از آن جهت اهمیتی دارد که علاوه بر تحلیل محتوای آموزشی رسمی، به فهم چگونگی پیامدهای غیررسمی این برنامه بر انگیزه یادگیری، انگیزه اخلاقی و رفتارهای اجتماعی می پردازد و می تواند راهکارهای ارزشی برای مدیران و معلمان ارائه دهد تا با بهبود فرایندهای غیررسمی، توسعه فرهنگ مسئولیت پذیری را در قالب همکاری، مشارکت و مسئولیت پذیری فردی تسریع کنند؛ از این منظر، بیان مسئله پژوهش به این پرسش می انجامد که چگونه می توان با شناخت مولفه های پنهان برنامه درسی، محیط های یادگیری را به جلوه گاه رشد مسئولیت پذیری تبدیل کرد و چه سازوکارهایی برای اندازه گیری اثر این مولفه ها در مدارس وجود دارد تا از بازخورد معلمان، دانش آموزان و خانواده ها برای بهبود مستمر استفاده گردد و در نتیجه تعاملات آموزشی همسو با ارزش های اخلاقی و اهداف تربیتی تقویت، و بهبود مستمر نتایج تربیتی و اجتماعی فراگیران حاصل آید.

کلیدواژه ها:

برنامه درسی پنهان ، رفتارهای مسئولانه ، محیط های یادگیری ، مشارکت کلاسی ، ارزیابی یادگیری