تاثیر برنامه ریزی آموزشی بر انگیزش درونی دانش آموزان

انگیزش درونی به عنوان یکی از مهم ترین پیش نیازهای یادگیری عمیق و پایدار، جایگاهی محوری در پژوهش های آموزشی معاصر یافته است. هدف این مقاله مروری، تبیین نقش برنامه ریزی آموزشی در شکل گیری، تقویت و پایداری انگیزش درونی دانش آموزان با اتکا بر مبانی نظری و یافته های پژوهشی مرتبط است. روش پژوهش بر مبنای مرور تحلیلی منابع علمی فارسی حوزه برنامه ریزی درسی و روان شناسی انگیزش انجام شد و مولفه های اثرگذار در طراحی آموزشی شناسایی و تحلیل گردید. نتایج مرور مطالعات نشان داد برنامه ریزی آموزشی زمانی بیشترین تاثیر را بر انگیزش درونی دارد که بر تامین نیازهای روان شناختی دانش آموزان، شامل خودمختاری، احساس شایستگی و تعلق اجتماعی، استوار باشد. طراحی اهداف معنادار، انعطاف در مسیر یادگیری، تنظیم تدریجی دشواری تکالیف، ارائه بازخورد شناختی فرایندمحور و فراهم سازی فرصت های تعامل اجتماعی از جمله عناصر کلیدی برنامه ریزی آموزشی موثر شناسایی شدند. تحلیل یافته ها بیانگر آن است که برنامه های آموزشی کنترل محور، حتی در صورت برخورداری از محتوای غنی، اغلب با تضعیف انگیزش درونی همراه هستند، در حالی که رویکردهای یادگیرنده محور می توانند یادگیری را به تجربه ای معنادار، لذت بخش و پایدار تبدیل کنند. بر اساس نتایج این مقاله، برنامه ریزی آموزشی نه تنها چارچوبی سازمان دهنده برای محتوا، بلکه سازوکاری روان شناختی برای پرورش انگیزش درونی و حمایت از رشد خودراهبر دانش آموزان محسوب می شود. این یافته ها بر ضرورت بازنگری در رویکردهای سنتی برنامه ریزی آموزشی و حرکت به سوی طراحی های مبتنی بر انگیزش درونی تاکید دارند.

کلیدواژه ها:

برنامه ریزی آموزشی ، انگیزش درونی ، خودمختاری یادگیرنده ، احساس شایستگی ، یادگیری معنادار