طراحی بسته آموزشی مبتنی بر بازی های آموزشی و بررسی اثربخشی آن بر یادگیری پایدار دانش آموزان

این پژوهش به طراحی و اعتبارسنجی بسته آموزشی مبتنی بر بازی های آموزشی برای دروس علوم و ریاضی پرداخته و اثربخشی آن را بر یادگیری پایدار دانش آموزان در مدارس دولتی بررسی می کند. بسته آموزشی شامل شش بازی هدفمند بود، پازل مفهومی برای درک روابط، کارت چالش برای مرور سریع، نقش آفرینی علمی برای کاربرد واقعی، جدول امتیاز و پیشرفت فردی، مسابقه گروهی برای همکاری و رقابت سالم، و شبیه سازی دیجیتال ساده با ابزارهای رایگان برای تجسم مفاهیم انتزاعی.روش پژوهش ترکیبی کیفی-کمی با طرح شبه تجربی بود. نمونه شامل ۱۲۸ دانش آموز از ۸ مدرسه دولتی مناطق مختلف (گروه آزمایش ۶۴ نفر و گروه کنترل ۶۴ نفر) انتخاب شد. بسته در ۱۲ جلسه ۴۵ دقیقه ای به صورت حضوری اجرا گردید. ابزارهای سنجش شامل آزمون یادگیری پایدار (پیش آزمون، پس آزمون، آزمون پیگیری دو ماهه)، چک لیست مشاهده رفتار یادگیری، و مصاحبه نیمه ساختاریافته با معلمان و دانش آموزان بود.یافته های کمی نشان داد میانگین نمرات یادگیری پایدار گروه آزمایش در پس آزمون ۳۲ درصد و در آزمون پیگیری دو ماهه ۲۶ درصد بالاتر از گروه کنترل بود۰(اندازه اثر کوهن d=۱.۴۸و ۱.۲۲)بازی های گروهی (مسابقه و نقش آفرینی) بیشترین تاثیر را بر حفظ بلندمدت مفاهیم (حفظ ۷۸ درصد در پیگیری) داشتند در حالی که بازی های فردی (پازل و کارت چالش) درک مفهومی را سریع تر بهبود بخشیدند. یافته های کیفی حاکی از افزایش انگیزه، همکاری، تمرکز و لذت یادگیری بود؛ دانش آموزان بازی را عامل اصلی تمایل به تکرار مطالب دانستند.نتیجه گیری کلی پژوهش این است که بسته های آموزشی بازی محور کم هزینه، قابل اجرا در کلاس های عادی و بدون نیاز به فناوری پیشرفته می توانند یادگیری پایدار را به طور معناداری ارتقا دهند و به کاهش فراموشی مطالب کمک کنند. پیشنهاد می شود این بسته یا مدل مشابه آن در برنامه درسی رسمی ابتدایی ادغام شود و معلمان در کارگاه های کوتاه با نحوه طراحی و اجرای بازی های هدفمند آشنا گردند.

کلیدواژه ها:

بسته آموزشی ، بازی های آموزشی ، یادگیری پایدار ، علوم و ریاضی ابتدایی ، اثربخشی بازی محور ، مدارس دولتی ، انگیزه یادگیری