معلم افزوده (Augmented Teacher): بازتعریف نقش معلم در عصر هم زیستی انسان و هوش مصنوعی

تحولات شتابان هوش مصنوعی، نظام های آموزشی را با دگرگونی های بنیادین مواجه کرده و نقش سنتی معلم را به چالش کشیده است. در این میان، مفهوم «معلم افزوده» (Augmented Teacher) به عنوان الگویی نوین، بر هم افزایی توانمندی های انسانی معلم با قابلیت های هوش مصنوعی تاکید دارد. هدف این پژوهش، بازتعریف نقش معلم در عصر هم زیستی انسان و هوش مصنوعی و تبیین ابعاد مفهومی، کارکردی و حرفه ای معلم افزوده است.پژوهش حاضر با روش کتابخانه ای و با بهره گیری از مرور تحلیلی و نظام مند منابع معتبر فارسی و لاتین انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که معلم افزوده نه جایگزین معلم انسانی، بلکه تقویت کننده نقش هایی چون طراحی یادگیری شخصی سازی شده، تحلیل داده های آموزشی، تسهیل تفکر انتقادی و پرورش مهارت های فراشناختی است (Luckin et al.، ۲۰۱۶؛ Holmes et al.، ۲۰۱۹). همچنین، نتایج بیانگر آن است که موفقیت این الگو مستلزم توسعه شایستگی های دیجیتال معلمان، بازنگری در برنامه های تربیت معلم و توجه به ملاحظات اخلاقی و انسانی هوش مصنوعی در آموزش است (OECD، ۲۰۲۱؛ UNESCO، ۲۰۲۳).در مجموع، مقاله حاضر استدلال می کند که گذار از «معلم سنتی» به «معلم افزوده» می تواند به بهبود کیفیت یاددهی–یادگیری و تحقق آموزش انسان محور در عصر فناوری های هوشمند منجر شود.

کلیدواژه ها:

معلم افزوده ، هوش مصنوعی در آموزش ، نقش معلم ، هم زیستی انسان و هوش مصنوعی ، فناوری آموزشی ، آموزش هوشمند