بررسی نقش فضای یادگیری حمایت گر در ارتقای کیفیت یادگیری و کاهش افت پیشرفت تحصیلی دانش آموزان

افت پیشرفت تحصیلی و چالش کیفیت پایین یادگیری، از معضلات ساختاری و پایداری در نظام های آموزشی به شمار می روند که ریشه های آن ها فراتر از توانایی های شناختی فردی، به بافتار و محیط پیرامون یادگیرنده باز می گردد. این مقاله نظری با هدف تبیین نقش محوری «فضای یادگیری حمایت گر» در بهبود عمق و پایداری یادگیری و همچنین کاهش نرخ شکست های آموزشی، به ارائه یک چارچوب مفهومی تلفیقی می پردازد. فضای یادگیری حمایت گر، محیطی است که با تمرکز بر امنیت روانی، ارائه بازخورد سازنده با محوریت تلاش و فرایند (به جای نمره یا تنبیه)، و پذیرش خطا به عنوان بخشی طبیعی از یادگیری، به سه نیاز اساسی روان شناختی دانش آموزان —صلاحیت، خودمختاری و احساس تعلق— پاسخ می دهد. بر اساس نظریه خودتعیین گری (Deci & Ryan, ۱۹۸۵) و آموزه های روان شناسی مثبت گرا (Seligman, ۲۰۱۸)، هنگامی که این نیازها در محیط کلاس تامین شوند، انگیزه درونی (Ryan & Deci, ۲۰۰۰) شکوفا می گردد و یادگیری از یک الزام بیرونی به یک فعالیت خودجوش و معنادار تبدیل می شود. این دگرگونی انگیزشی، نه تنها به ارتقاء کیفیت یادگیری (انتقال، ماندگاری و کاربرد دانش) منجر می شود، بلکه با ایجاد تاب آوری در برابر شکست ها و کاهش اضطراب عملکرد، سهم بسزایی در تقلیل افت تحصیلی دانش آموزان دارد. چارچوب پیشنهادی این مقاله، مسیرهای علی و معلولی حمایت محیطی تا پیامدهای تحصیلی را ترسیم می کند و ضرورت بازاندیشی در شیوه های تربیتی و انتقال معلم از نقش منتقل کننده دانش به نقش تسهیل کننده رشد و حامی یادگیری را برجسته می سازد. در نهایت، این پژوهش بر اهمیت تمرکز بر عناصر عاطفی و انگیزشی در کنار ابعاد شناختی در طراحی تجربیات یادگیری تاکید می ورزد.