بررسی چگونگی پیوند انگیزه ی یادگیری با کیفیت یادگیری در محیط های آموزشی انعطاف پذیر

این مقاله نظری به بررسی پیوند پیچیده میان انگیزه یادگیری و کیفیت یادگیری حاصل شده در محیط های آموزشی انعطاف پذیر می پردازد. با توجه به تحول پارادایمیک در آموزش به سمت انعطاف پذیری که مشخصه آن یادگیری خودگردان، انتخاب منابع، و روش های متنوع ارزشیابی است، درک عمیق تری از نیروی محرکه درونی دانش آموزان ضروری می نماید. ما با استفاده از چارچوب های نظری مستحکمی همچون نظریه خودتعیین گری [دسی و رایان، ۲۰۰۲] و یادگیری خودتنظیم [زیمرمن، ۲۰۰۰]، استدلال می کنیم که انعطاف پذیری محیط به تنهایی عامل تضمین کننده نیست؛ بلکه اثربخشی آن به شدت وابسته به وضعیت انگیزشی دانش آموز است. انگیزه درونی بالا بستر را برای درگیری فراشناختی، استفاده استراتژیک از منابع و پردازش عمیق محتوا فراهم می آورد و بدین ترتیب، فرصت های محیطی را به نتایج یادگیری با کیفیت بالا – نظیر درک مفهومی، قابلیت انتقال دانش، و تفکر انتقادی – تبدیل می کند، به جای اکتساب صرف دانش در سطح سطحی. در این پژوهش، یک چارچوب مفهومی تلفیقی جدید ارائه می شود که نشان می دهد چگونه اصول طراحی یادگیری انعطاف پذیر (مانند حمایت از خودمختاری، تقویت شایستگی و ارتباط موضوع) مستقیما بر انگیزه پایدار اثر می گذارند؛ انگیزه ای که به نوبه خود، مسیر رسیدن به کیفیت برتر یادگیری را واسطه گری می کند. یافته ها بر ضرورت تربیتی برای مربیان تاکید می ورزند تا فضاهای انعطاف پذیری را طراحی کنند که نه تنها از نظر ساختاری قابلیت انطباق دارند، بلکه از نظر روانشناختی نیز حامی عاملیت دانش آموز و علایق درونی وی هستند. این رویکرد فراتر از معیارهای ساده درگیری درسی، به سمت ارتقای نتایج یادگیری پایدار و باکیفیت در قرن بیست و یکم حرکت می کند. این چارچوب نقش مهمی در راهنمایی پژوهش های آینده و اقدامات عملی برای به حداکثر رساندن پتانسیل محیط های منعطف ایفا می نماید.