معماری ذهن یادگیرنده: پرورش مهارت های فراشناخت (Metacognition) و آموزش “یادگیری یادگیری

چکیدهدر هزاره سوم، جایی که حجم اطلاعات بشری هر ۱۲ ساعت دو برابر می شود، سواد دیگر به معنای توانایی خواندن و نوشتن یا حتی حفظ کردن حقایق علمی نیست؛ بلکه به تعبیر الوین تافلر، بی سوادان قرن ۲۱ کسانی هستند که نمی توانند «یاد بگیرند، آموخته ها را دور بریزند و دوباره یاد بگیرند». در قلب این توانایی تطبیق پذیر، مفهومی به نام «فراشناخت» یا «شناخت شناخت» نهفته است. این مقاله جامع با رویکردی عصب شناختی-تربیتی، به کالبدشکافی معماری ذهن یادگیرنده می پردازد و نشان می دهد که چگونه گذار از نقش «معلم به عنوان انتقال دهنده دانش» به «معلم به عنوان طراح تفکر» می تواند دانش آموزانی خودتنظیم گر، منتقد و مستقل تربیت کند. با بررسی ابعاد دانش فراشناختی (شخصی، تکلیفی، راهبردی) و تنظیم فراشناختی (برنامه ریزی، نظارت، ارزیابی)، راهکارهای عملی برای پیاده سازی این مهارت ها در کلاس درس ارائه می شود. هدف نهایی، تجهیز معلمان به ابزارهایی است که دانش آموزان را از توهم یادگیری رهانیده و به مهارت «یادگیری یادگیری» مجهز کند.

کلیدواژه ها:

کلیدواژه ها: فراشناخت ، یادگیری یادگیری ، خودتنظیمی ، راهبردهای شناختی ، نظارت بر یادگیری ، تفکر درباره تفکر ، توهم شایستگی ، آموزش و پرورش شناختی.