مروری انتقادی بر نقش سرمایه فرهنگی خانواده، مشارکت والدین و اقلیم مدرسه در موفقیت تحصیلی

موفقیت تحصیلی دانش آموزان تحت تاثیر عوامل چندگانه ای قرار دارد که فراتر از توانایی های فردی عمل می کنند. این مقاله مروری انتقادی، نقش سه عامل کلیدی یعنی سرمایه فرهنگی خانواده، مشارکت والدین و اقلیم مدرسه را در دستیابی به موفقیت تحصیلی مورد بررسی قرار می دهد. سرمایه فرهنگی خانواده شامل منابع غیرمادی مانند ارزش ها، عادت های مطالعه، و ارتباط با فرهنگ علمی است که از طریق فرآیندهای اجتماعی سازی به فرزندان منتقل می شود. مشارکت والدین، به ویژه در قالب حمایت عاطفی، نظارت بر تکالیف و ارتباط با مدرسه، تاثیر مستقیمی بر انگیزش و عملکرد تحصیلی دارد. اقلیم مدرسه نیز به عنوان بافت اجتماعی عاطفی محیط آموزشی، از طریق کیفیت روابط معلم دانش آموز، احساس تعلق و امنیت روانی، زمینه ساز یادگیری موثر است. در این مرور، با اتکا به منابع داخلی و خارجی منتشرشده ، تلاش شده است تا یافته های پژوهشی در این سه حوزه به صورت نظام مند گردآوری و تحلیل انتقادی شوند. نتایج نشان می دهد که تعامل مثبت این سه عامل می تواند نابرابری های آموزشی را کاهش دهد و فرصت های یادگیری را برای همه دانش آموزان، به ویژه گروه های محروم، فراهم کند. با این حال، چالش هایی مانند تفاوت های فرهنگی، محدودیت های اقتصادی و ناهماهنگی بین خانه و مدرسه همچنان پابرجاست. مقاله حاضر با ارائه چارچوبی یکپارچه، پیشنهادهایی برای سیاست گذاری آموزشی و پژوهش های آتی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

سرمایه فرهنگی خانواده ، مشارکت والدین ، اقلیم مدرسه ، موفقیت تحصیلی ، مروری انتقادی