بررسی نقش تعامل موثر معلم و دانش آموز در افزایش کیفیت آموزش حضوری و مجازی/

آموزش و پرورش به عنوان یکی از ارکان اصلی توسعه پایدار در هر جامعه ای، همواره نیازمند بازبینی و اصلاح روش ها و رویکردها است. در قلب فرآیند یاددهی-یادگیری، مفهوم «تعامل» قرار دارد؛ عنصری که به مثابه پلی میان معلم و دانش آموز عمل کرده و جریان دانش، مهارت و نگرش را تسهیل می کند. با ظهور فناوری های نوین و تغییر پارادایم های آموزشی از رویکردهای رفتارگرایانه به سازنده گرایانه، و به ویژه پس از تجربیات حاصل از دوران همه گیری کرونا که منجر به گسترش آموزش های مجازی شد، نقش تعامل دستخوش تحولات شگرفی شده است. این مقاله با هدف بررسی عمیق نقش تعامل موثر معلم و دانش آموز در ارتقای کیفیت آموزش در دو بستر حضوری و مجازی نگاشته شده است.پژوهش حاضر با اتکا به مبانی نظری ارتباطات و روانشناسی تربیتی، استدلال می کند که کیفیت آموزش تنها وابسته به محتوای درسی یا ابزارهای تکنولوژیک نیست، بلکه کیفیت رابطه انسانی و تعاملی که میان مدرس و فراگیر شکل می گیرد، تعیین کننده اصلی میزان یادگیری عمیق و پایدار است. در آموزش حضوری، زبان بدن، ارتباط چشمی و حضور فیزیکی ابزارهای اصلی تعامل هستند، در حالی که در آموزش مجازی، این مولفه ها جای خود را به بازخوردهای دیجیتال، تالارهای گفتگو و تعاملات ناهمزمان داده اند. یافته های این بررسی نشان می دهد که فقدان تعامل موثر در هر دو بستر، منجر به افت انگیزه، افزایش احساس انزوا در دانش آموزان و کاهش بازدهی آموزشی می شود. راهکارهای ارائه شده در این مقاله بر لزوم تقویت مهارت های ارتباطی معلمان، ایجاد امنیت روانی در کلاس (فیزیکی و مجازی)، و استفاده هوشمندانه از فناوری برای پر کردن شکاف های عاطفی تاکید دارد. در نهایت، تلفیق راهبردهای تعاملی سنتی و مدرن به عنوان کلید طلایی برای دستیابی به آموزشی باکیفیت و انسان محور معرفی می گردد.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: تعامل معلم و دانش آموز ، کیفیت آموزش ، آموزش حضوری ، آموزش مجازی ، یادگیری الکترونیکی ، روانشناسی تربیتی ، ارتباط موثر ، بازخورد آموزشی.