واکاوی نقش هوش مصنوعی در تحول سنجش و ارزشیابی درس علوم تجربی دوره ابتدایی: فرصت ها و چالش ها

زمینه و هدف: ظهور هوش مصنوعی (AI) به عنوان یک پیشران فناوری، پارادایم های سنتی سنجش را به چالش کشیده است. پژوهش حاضر با هدف تبیین کاربست های هوش مصنوعی در ارتقای کیفیت سنجش درس علوم ابتدایی و بررسی چالش های پیش روی آن انجام شد. روش/ محورها: این مطالعه با رویکردی تحلیلی، به بررسی قابلیت های AI در طراحی «آزمون های تطبیقی» (Adaptive Testing)، تحلیل کلان داده های آموزشی و ارائه بازخوردهای آنی و شخصی سازی شده می پردازد. تمرکز اصلی بر چگونگی گذار از ارزشیابی نتیجه مدار به ارزشیابی فرآیند محور در آموزش علوم است. یافته ها: تحلیل ها نشان می دهد که هوش مصنوعی با افزایش دقت اندازه گیری و کاهش خطای انسانی، انگیزه کاوشگری دانش آموزان را تقویت می کند. با این حال، استقرار این فناوری با چالش های جدی نظیر «حریم خصوصی داده ها»، «شکاف دیجیتال» و «نیاز به بازآموزی معلمان» مواجه است. نتیجه گیری: نتایج بیانگر آن است که جایگزینی کامل معلم با فناوری ممکن نیست؛ بلکه رویکرد ترکیبی (تعامل معلم و هوش مصنوعی) می تواند ضمن تضمین عدالت آموزشی، سنجشی دقیق، عمیق و متناسب با تفاوت های فردی دانش آموزان را رقم بزند.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی در آموزش ، سنجش هوشمند ، درس علوم ابتدایی ، ارزشیابی تطبیقی ، بازخورد شخصی سازی شده