فعالیت های فرهنگی و تربیت دانش آموز توانمند: از حل مسئله تا مسئولیت پذیری

در نظام های آموزشی معاصر، تربیت دانش آموز توانمند مستلزم توجه هم زمان به ابعاد شناختی، مهارتی و اجتماعی یادگیری است. فعالیت های فرهنگی، به دلیل ماهیت تعاملی، تجربه محور و مشارکتی خود، می توانند نقش موثری در پرورش مهارت های اساسی زندگی ایفا کنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش فعالیت های فرهنگی در تربیت دانش آموز توانمند با تاکید بر مهارت های حل مسئله، مدیریت زمان، مسئولیت پذیری و تصمیم گیری انجام شده است. این مطالعه با رویکرد توصیفی–تحلیلی و بر پایه مرور منابع و پژوهش های پیشین صورت گرفته است.یافته ها نشان می دهد مشارکت فعال دانش آموزان در فعالیت های فرهنگی نظیر برنامه های هنری، ادبی، اجتماعی و گروهی، زمینه ساز تقویت تفکر حل مسئله از طریق مواجهه با موقعیت های واقعی و چالش برانگیز است. همچنین، برنامه ریزی و حضور منظم در این فعالیت ها موجب ارتقای مهارت مدیریت زمان و خودنظم دهی می شود. احساس تعلق به گروه و تعهد نسبت به نقش های محوله، مسئولیت پذیری فردی و اجتماعی دانش آموزان را افزایش داده و فرصت های تصمیم گیری در بسترهای فرهنگی، توان انتخاب آگاهانه و پیامدسنجی تصمیم ها را در آنان تقویت می کند. نتایج پژوهش بر این نکته تاکید دارد که فعالیت های فرهنگی، در صورت طراحی هدفمند و همسو با اهداف تربیتی مدرسه، می توانند به عنوان ابزاری کارآمد در پرورش دانش آموزانی توانمند، خودراهبر و مسئولیت پذیر ایفای نقش کنند.