نقش سرمایه ‎گذاری R&D در اقتصاد ایران در داده-ستانده پویا

تحقیق و توسعه (R&D)، فعالیت خلاقانه برای افزایش ذخایر دانش جهت ارتقاء کمیت و کیفیت تولید است. امروزه که اقتصاد جهان به ایده های دانش بنیان روی آورده، سرمایه گذاری R&D یکی از ابزارهای سیاستی دولتها و شرکتها برای پشبرد اهداف رشد و توسعه اقتصادی شده است. در این پژوهش، با توجه به اهمیت سرمایه گذاری R&D در برنامه های توسعه اقتصادی، اثر آن بر میزان سرمایه لازم برای اهداف اقتصادی بررسی می شود. مدل به کار رفته در این پژوهش، مدل داده-ستانده پویا است که در آن، سرمایه ماهیت درونزا دارد و نهاده تولید دوره بعد است. به این ترتیب، در پیش بینی متغیرهای مهم اقتصادی (مانند سرمایه ثابت لازم برای دستیابی به اهداف برنامه ریزی شده) و الگوی رشد اقتصادی کاربرد دارد. فرض می شود، نتیجه سرمایه‎گذاری R&D ظهور یک فناوری جدید یا بهبود فناوری قدیمی است. تخصیص سرمایه به واحدهای R&D در هر بخش باعث می شود، سرمایه گذاری لازم برای تحقق اهداف برنامه ششم توسعه کاهش یابد. این کاهش سرمایه‎گذاری لازم برای تحقق رشد هدفگذاری شده براساس آمار سرمایه ‎گذاری سال ۱۳۹۵ بالغ بر  ۱۸ درصد است. اگر میزان سرمایه‎ گذاری R&D در هر بخش تا معادل دو درصد تولید همان بخش افزایش یابد، کاهش میزان سرمایه لازم تا ۵۳ درصد می‎رسد. برای دستیابی به اهداف اقتصادی در افق زمانی کوتاه تر لازم است، منابع واحدهای R&D افزایش یابد. در این راستا ضرورت دارد، سیاست ها و تسهیل گری هایی از جهت حمایت مالی و حقوقی از این دست انجام بگیرد تا دستاورد های سرمایه گذاری R&D سریع‎تر و با پیامدهای مثبت بیشتری محقق شود.

کلیدواژه ها:

داده-ستانده پویا ، ضرایب سرمایه ، تحقیق وتوسعه (R& D) ، سرمایه گذاری R& D