شناسایی و اولویت بندی مولفه های کلیدی تاب آوری زنجیره تامین هوشمند با رویکردی چندمعیاره مبتنی بر فناوری های نوین هوش مصنوعی و بلاک چین

در شرایط پیچیدگی ها و ناپایداری های مستمر زنجیره های تامین، تصمیم گیری هوشمندانه و ارتقای تاب آوری سازمانی ضرورتی انکارناپذیر است. هدف پژوهش حاضر، طراحی چارچوبی هوشمند برای تقویت تاب آوری زنجیره تامین با بهره گیری از فناوری های نوین، به ویژه هوش مصنوعی و بلاک چین است. پژوهش حاضر، با رویکرد آمیخته انجام شد. در گام نخست، مرور نظام مند ادبیات در بازه زمانی ۲۰۱۵ تا نیمه نخست ۲۰۲۵ بر روی ۶۳ مقاله از پایگاه های Scopus و Web of Science انجام و پس از غربالگری، ۳۴ مقاله مرتبط انتخاب گردید. سپس، با استفاده از نرم افزار مکس کیودا ۲۰۲۲، تحلیل مضمون جهت استخراج مولفه های کلیدی و تدوین چارچوب مفهومی اولیه صورت گرفت. برای بومی سازی و اعتبارسنجی یافته ها، مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۲۰ خبره حوزه زنجیره تامین هوشمند انجام و مجددا با همان روش تحلیل مضمون بررسی شدند. در بخش کمی، از دلفی فازی برای غربالگری معیارها و از تکنیک دیمتل فازی و نیز روش ANP فازی برای تعیین روابط علی، اثرگذاری و وزن دهی معیارها بهره گرفته شد نتایج نشان داد فناوری های نوین با ارتقای شفافیت اطلاعات، تسریع تصمیم گیری و بهبود پیش بینی، تاب آوری زنجیره تامین را به طور معناداری افزایش می دهند. «دیجیتال سازی زنجیره»، «اقتصاد هوشمند کشاورزی» و «سیاست گذاری نهادی» پیشران های کلیدی شناسایی شدند و «مشارکت فناورانه» و «خودکارسازی فرایندها» بیشترین اثر را بر انطباق پذیری و بازگشت پذیری سیستم داشتند. یافته ها، نقشه راهی هوشمند برای تصمیم گیری در شرایط عدم قطعیت و توسعه ظرفیت های فناورانه سازمان ها ارائه می کند.

کلیدواژه ها:

: تاب آوری ، تصمیم گیری چندمعیاره ، زنجیره تامین هوشمند ، فناوری بلاک چین ، هوش مصنوعی