طراحی فضای فیزیکی کلاس و تاثیر آن بر یادگیری

در پارادایم های نوین آموزشی، کلاس درس دیگر تنها یک ظرف فیزیکی برای گنجاندن دانش آموزان نیست، بلکه به عنوان «معلم سوم» شناخته می شود که نقشی هم تراز با معلم و برنامه درسی در فرآیند یادگیری ایفا می کند. این مقاله با رویکردی میان رشته ای و با تلفیق یافته های علوم تربیتی، روان شناسی محیطی، ارگونومی و علوم اعصاب شناختی، به واکاوی عمیق تاثیر مولفه های فیزیکی محیط بر یادگیری می پردازد. هدف اصلی، تبیین چگونگی اثرگذاری متغیرهایی نظیر نور، رنگ، تهویه، آکوستیک، چیدمان مبلمان و عناصر طبیعی بر کارکردهای اجرایی مغز، سطح تمرکز، انگیزش و بهزیستی روانی دانش آموزان است. در این پژوهش تحلیلی، ضمن نقد ساختارهای سنتی و صنعتی کلاس های درس (مدل سلولی)، الگوهای نوین مبتنی بر انعطاف پذیری و طراحی انسان محور ارائه می گردد. یافته ها نشان می دهد که مداخلات محیطی هدفمند می تواند تا ۲۵ درصد بر پیشرفت تحصیلی اثرگذار باشد. مقاله حاضر با ارائه راهکارهای عملی برای معلمان و طراحان آموزشی، نقش معماری فیزیکی را در تحقق عدالت آموزشی و بهینه سازی تجربه یادگیری برجسته می سازد و استدلال می کند که اصلاح فضای کالبدی، پیش شرط ضروری برای اجرای موفقیت آمیز روش های تدریس فعال است.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: روان شناسی محیطی ، طراحی آموزشی ، ارگونومی کلاس درس ، معلم سوم ، یادگیری مغز-محور ، آکوستیک آموزشی ، طراحی بیوفیلیک.