بررسی عوامل تعارضات زناشویی در رابطه هممسری از منظر قرآن کریم

این پژوهش با رویکردی قرآنی، به بررسی عوامل موثر بر تعارضات زناشویی در رابطه همسری پرداخته و هدف آن، ارائه چارچوبی نظری مبتنی بر قرآن کریم برای شناخت و تحلیل عوامل تعارضات زناشویی و فراهم سازی زمینه ای برای طراحی مداخلات آموزشی و فرهنگی در راستای کاهش طلاق و ارتقاء سلامت خانواده است. پژوهش حاضر با روش تحلیلی-تدبری و بهره گیری از تدبر در آیات قرآن، به شناسایی و دسته بندی عوامل تعارضات زناشویی پرداخته و پس از تعریف مفهومی تعارضات، هشت دسته عامل کلیدی استخراج و شبکه ارتباطی آن ها ترسیم شده است. یافته ها نشان می دهند نارسایی در ایفای نقش های جنسیتی و تامین حقوق متقابل زوجین، به عنوان بستر اصلی شکل گیری روابط سالم، نقصی بنیادین در روابط زناشویی ایجاد کرده و زمینه ساز تعارضات جدی در تمامی ابعاد زندگی می شود. همچنین، صفات منفی و باورهای آسیب زا (به عنوان عوامل پایه ای تشدید کننده تنش ها)، ضعف مهارتی ( به عنوان عامل رفتاری)، روابط اجتماعی ناکارآمد، مسائل مالی و اختلالات جنسی ( به عنوان عوامل زمینه ای)، در آشکار شدن و تداوم تعارضات موثرند. این ساختار نظری مبتنی بر قرآن، از شکل گیری هویت جنسیتی آغاز شده و با تبیین نقش های زنانه و مردانه در مناسبات بین فردی، به ریشه یابی و پیشگیری از تعارضات زناشویی می پردازد. درک عمیق این عوامل و راهکارهای قرآنی مرتبط با آن ها، برای سیاست گذاران در حوزه جمعیت و خانواده، ابزاری قدرتمند برای طراحی مداخلات موثر، برنامه های آموزشی پیش از ازدواج و حین آن، و در نهایت، تقویت پایداری خانواده، کاهش طلاق، و ارتقاء شاخص های سلامت خانواده و جمعیت فراهم می آورد.

کلیدواژه ها:

آسیب شناسی ، روابط زناشویی ، قرآن کریم ، تعارضات زوجی