تاثیر سبک مدیریت مشارکتی مدیران بر میزان وفاداری و انگیزش معلمان

این پژوهش با هدف بررسی تاثیر سبک مدیریت مشارکتی مدیران مدارس بر میزان وفاداری سازمانی و انگیزش شغلی معلمان انجام شده است. در شرایط کنونی نظام آموزشی که با چالش هایی مانند فرسودگی شغلی معلمان، نرخ بالای جابجایی و کاهش انگیزه مواجه است، سبک رهبری مدیران به عنوان عاملی کلیدی در ایجاد محیط کاری سالم و پویا شناخته می شود. سبک مدیریت مشارکتی که بر پایه های احترام متقابل، تفویض اختیار، تصمیم گیری جمعی و توجه به رشد حرفه ای معلمان استوار است، می تواند بر نگرش ها و رفتارهای معلمان تاثیر عمیقی بگذارد. این پژوهش با روش توصیفی-همبستگی و با مشارکت ۲۵۰ معلم از مدارس دولتی انجام شد. داده ها از طریق سه پرسشنامه استاندارد سبک رهبری مشارکتی (با تاکید بر ابعاد مشورت پذیری، تفویض اختیار و توسعه حرفه ای)، پرسشنامه وفاداری سازمانی آلن و می یر و پرسشنامه انگیزش شغلی هرزبرگ گردآوری شد. تحلیل داده ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه نشان داد که بین سبک مدیریت مشارکتی مدیران با هر دو متغیر وفاداری سازمانی و انگیزش شغلی معلمان رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. به طور مشخص، بعد «مشورت پذیری و مشارکت در تصمیم گیری» قوی ترین پیش بینیکننده وفاداری عاطفی معلمان بود، در حالی که بعد «توجه به توسعه حرفه ای و رشد معلمان» بیشترین سهم را در پیش بینی انگیزش درونی داشت. همچنین، مشخص شد که تاثیر مدیریت مشارکتی بر انگیزش معلمان با میانجی گری متغیر وفاداری سازمانی صورت می گیرد. به عبارت دیگر، مدیران مشارکتی با افزایش احساس تعلق و تعهد معلمان به مدرسه، زمینه را برای تقویت انگیزه درونی آنان فراهم می کنند. یافته های کیفی حاصل از مصاحبه با تعدادی از معلمان نیز بر اهمیت احساس «دیده شدن»، «شنیده شدن» و «ارزشمند بودن» در محیط مدرسه تاکید داشت. این پژوهش نتیجه می گیرد که حرکت از سبک های مدیریت آمرانه و دستوری به سمت مدیریت مشارکتی، نه تنها یک ضرورت اخلاقی، بلکه یک راهبرد هوشمندانه برای حفظ نیروی انسانی متخصص، افزایش بهره وری و در نهایت ارتقای کیفیت آموزشی است. پیشنهاد می شود دوره های آموزشی مهارت های رهبری مشارکتی به صورت اجباری برای مدیران مدارس طراحی و اجرا گردد.

کلیدواژه ها:

سبک مدیریت مشارکتی ، وفاداری سازمانی ، انگیزش شغلی ، معلمان ، رهبری آموزشی ، تصمیم گیری جمعی ، توسعه حرفه ای.