بررسی تاثیر یادگیری مبتنی بر پروژه بر توسعه تفکر انتقادی دانش آموزان

یادگیری مبتنی بر پروژه به عنوان یکی از رویکردهای نوین آموزشی، نقش مهمی در توسعه مهارت های تفکر سطح بالا از جمله تفکر انتقادی دانش آموزان ایفا می کند. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر یادگیری مبتنی بر پروژه بر توسعه تفکر انتقادی دانش آموزان انجام شده است. تفکر انتقادی به عنوان یکی از مهارت های اساسی قرن بیست ویکم، توانایی تحلیل، ارزیابی و ترکیب اطلاعات را در بر می گیرد و برای موفقیت تحصیلی و حرفه ای دانش آموزان ضروری است. در عصر حاضر که دانش آموزان با حجم عظیمی از اطلاعات روبه رو هستند، توانایی تفکر انتقادی برای تمییز اطلاعات صحیح از نادرست و تصمیم گیری آگاهانه اهمیت ویژه ای یافته است. یادگیری مبتنی بر پروژه با قرار دادن دانش آموزان در موقعیت های واقعی و چالش برانگیز، زمینه را برای پرورش مهارت های تفکر انتقادی فراهم می آورد. در این رویکرد، دانش آموزان به جای دریافت منفعلانه اطلاعات، به طور فعال در فرآیند یادگیری مشارکت می کنند و از طریق تحقیق، تحلیل و حل مسائل پیچیده، به کشف دانش می پردازند.روش پژوهش در این مطالعه نیمه تجربی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بوده است. نمونه پژوهش شامل ۸۰ نفر از دانش آموزان پایه دهم بود که به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفتند. گروه آزمایش به مدت یک نیمسال تحصیلی تحت آموزش مبتنی بر پروژه قرار گرفت، در حالی که گروه کنترل آموزش سنتی را دریافت کردند. ابزار گردآوری داده ها شامل آزمون تفکر انتقادی واتسون-گلیسر و چک لیست مشاهده مهارت های تفکر انتقادی بود. یافته های پژوهش نشان داد که یادگیری مبتنی بر پروژه تاثیر معناداری بر توسعه تفکر انتقادی دانش آموزان داشته است. دانش آموزان گروه آزمایش در مولفه های استنتاج، تشخیص فرضیات، استنباط، تفسیر و ارزیابی استدلال ها پیشرفت قابل توجهی نشان دادند. نتایج همچنین حاکی از آن بود که یادگیری مبتنی بر پروژه به ویژه در توسعه مهارت های حل مسئله، تصمیم گیری و تفکر خلاق موثر بوده است. این پژوهش نشان می دهد که یادگیری مبتنی بر پروژه می تواند به عنوان یک استراتژی آموزشی موثر برای توسعه تفکر انتقادی دانش آموزان مورد استفاده قرار گیرد و معلمان و برنامه ریزان آموزشی می توانند از این رویکرد برای ارتقای کیفیت یادگیری و پرورش مهارت های تفکر سطح بالا بهره برداری کنند.

کلیدواژه ها:

یادگیری مبتنی بر پروژه ، تفکر انتقادی ، دانش آموزان ، مهارت های قرن بیست ویکم ، یادگیری فعال ، حل مسئله