چالش ها و فرصت های مدارس هوشمند در افق ۱۴۰۵: نقش مدیران و معلمان در پیاده سازی فناوری های نوین برای پرورش مهارت های دیجیتال و تفکر محاسباتی

در افق ۱۴۰۵، مدارس هوشمند یکی از محورهای اصلی سند تحول بنیادین آموزش و پرورش و برنامه های ملی توسعه فناوری آموزشی محسوب می شوند. این مدارس با بهره گیری از فناوری های نوین مانند هوش مصنوعی، پلتفرم هاییادگیری دیجیتال، واقعیت افزوده، ابزارهای کدینگ و رباتیک، فرصت های گسترده ای برای پرورش مهارت های دیجیتال، تفکر محاسباتی، حل مسئله خلاقانه و شایستگی های قرن بیست و یکم ایجاد می کنند. با این حال، چالش های جدی نظیر نابرابری دسترسی به زیرساخت های دیجیتال، کمبود آموزش تخصصی مدیران و معلمان، مسائل امنیتی و حریم خصوصی، مقاومت فرهنگی و سازمانی، و شکاف دیجیتال بین مناطق شهری و روستایی، مانع از تحقق کامل ظرفیت این مدارس شده است.این پژوهش تحلیلی-اسنادی با بررسی اسناد رسمی وزارت آموزش و پرورش، گزارش های تحول دیجیتال۱۴۰۳ تا ۱۴۰۵، سند راهبردی هوش مصنوعی کشور، مطالعات داخلی و بین المللی، و تحلیل نقاط قوت، ضعف، فرصت ها و تهدیدها، چالش ها و فرصت های مدارس هوشمند را در افق ۱۴۰۵ بررسی می کند. تمرکز ویژه بر نقش مدیران در رهبری تحول دیجیتال و نقش معلمان در طراحی فعالیت هاییادگیری مبتنی بر فناوری و پرورش تفکر محاسباتی است.یافته ها نشان می دهند که فرصت های اصلی شامل شخصی سازییادگیری، افزایش تعامل و انگیزش دانش آموزان، تقویت مهارت های دیجیتال و الگوریتمی، و آماده سازی برای بازار کار آینده است. چالش های غالب عبارتند از کمبود زیرساخت پایدار اینترنت پرسرعت و دستگاه ها، آموزش ناکافی کادر آموزشی، نابرابری جغرافیایی و عدم وجود الگوهای بومی محتوای دیجیتال. نقش رهبری مدیران در ایجاد فرهنگ دیجیتال مدرسه و توانمندی معلمان در ادغام فناوری در برنامه درسی روزانه، دو عامل تعیین کننده موفقیت شناسایی شدند.

کلیدواژه ها:

مدارس هوشمند ، فناوری های نوین آموزشی ، هوش مصنوعی در آموزش ، مهارت های دیجیتال ، تفکر محاسباتی ، سند تحول بنیادین ، نقش مدیران و معلمان ، تحول دیجیتال آموزش و پرورش ایران ، افق ۱۴۰۵