طراحی و اعتبارسنجی بسته «بازی های شناختی-حرکتی» برای بهبود عملکرد ریاضی کودکان با اختلال یادگیری خاص

اختلال یادگیری خاص در حوزه ریاضی یکی از چالش های شایع دوران کودکی است که می تواند پیامدهای منفی گسترده ای بر پیشرفت تحصیلی، اعتمادبه نفس و سازگاری اجتماعی کودکان بر جای گذارد. پژوهش های اخیر نشان می دهند که ضعف در کارکردهای شناختی پایه همچون توجه، حافظه کاری، پردازش دیداری–فضایی و هماهنگی حرکتی نقش تعیین کننده ای در بروز ناتوانی های ریاضی ایفا می کند. از این رو، طراحی مداخلات آموزشی–توانبخشی مبتنی بر رویکردهای چندبعدی و فعال، بیش از پیش مورد توجه متخصصان تعلیم و تربیت و روان شناسی یادگیری قرار گرفته است. هدف پژوهش حاضر، طراحی و اعتبارسنجی بسته آموزشی «بازی های شناختی–حرکتی» با هدف بهبود عملکرد ریاضی کودکان مبتلا به اختلال یادگیری خاص است.در این پژوهش، ابتدا با بهره گیری از مبانی نظری مرتبط با یادگیری مبتنی بر بازی، رویکردهای شناختی–حرکتی، و ویژگی های شناختی کودکان دارای اختلال یادگیری خاص، بسته ای آموزشی متشکل از مجموعه ای از بازی های هدفمند طراحی شد. این بازی ها به گونه ای تدوین گردیدند که هم زمان مولفه های شناختی (مانند توجه پایدار، حافظه کاری و انعطاف پذیری شناختی) و مهارت های حرکتی درشت و ظریف را در بستر فعالیت های ریاضی تقویت کنند. در مرحله اعتبارسنجی، روایی محتوایی بسته با استفاده از نظر خبرگان حوزه روان شناسی تربیتی، آموزش کودکان استثنایی و علوم تربیتی بررسی و اصلاح شد. همچنین پایایی و قابلیت اجرایی بسته از طریق اجرای آزمایشی و تحلیل بازخوردهای متخصصان و مربیان آموزشی مورد ارزیابی قرار گرفت.یافته های حاصل از فرآیند اعتبارسنجی نشان داد که بسته «بازی های شناختی–حرکتی» از روایی محتوایی مطلوبی برخوردار است و ساختار آن با ویژگی های رشدی و نیازهای آموزشی کودکان دارای اختلال یادگیری خاص همخوانی دارد. علاوه بر این، نتایج حاکی از آن است که استفاده از این بسته می تواند با افزایش درگیری فعال کودک در فرایند یادگیری، کاهش اضطراب ریاضی و بهبود عملکرد در مولفه های پایه ریاضی همراه باشد. بر اساس نتایج، می توان نتیجه گرفت که بسته طراحی شده به عنوان ابزاری نوآورانه و کاربردی، ظرفیت بالایی برای استفاده در محیط های آموزشی، مراکز توانبخشی و برنامه های مداخله ای ویژه کودکان با اختلال یادگیری خاص دارد. این پژوهش می تواند گامی موثر در جهت تلفیق بازی، حرکت و شناخت در آموزش ریاضی و ارتقای کیفیت مداخلات آموزشی محسوب شود.