ارتباط بین فعالیت های فوق برنامه و توسعه شایستگی های اجتماعی و شهروندی در مدارس

در شرایطی که نظام های آموزشی معاصر با چالش تربیت شهروندان مسئول و اجتماعی روبرو هستند، فعالیت های فوق برنامه به عنوان حلقه وصل آموزش رسمی و نیازهای واقعی جامعه اهمیت فزاینده ای یافته اند. این پژوهش به بررسی رابطه میان فعالیت های فوق برنامه و توسعه شایستگی های اجتماعی و شهروندی در محیط های مدرسه ای می پردازد. در دنیای امروز که مهارت های اجتماعی و ظرفیت های شهروندی به اندازه دانش علمی اهمیت یافته اند، نیاز به الگوهای تربیتی نوین که بتواند این شایستگی ها را به صورت عملی پرورش دهد، بیش از پیش احساس می شود.بررسی حاضر با تاکید بر این که فعالیت های داوطلبانه، کارگاه های مشارکتی و پروژه های جمعی در قالب برنامه های فوق برنامه چگونه می توانند بستر مناسبی برای تمرین مهارت هایی همچون مسئولیت پذیری، همدلی، تصمیم گیری جمعی و مشارکت اجتماعی فراهم کنند، انجام شده است. نتایج مطالعات نشان می دهد که اینگونه فعالیت ها از سه منظر کلیدی بر رشد اجتماعی دانش آموزان تاثیرگذارند: نخست، ایجاد فرصت های عینی برای تجربه کار گروهی؛ دوم، تقویت حس تعلق و هویت جمعی؛ و سوم، توسعه مهارت های حل مسائل اجتماعی در بسترهای غیررسمی.این پژوهش با استفاده از روش ترکیبی (کمی و کیفی) و نمونه گیری از مدارس پیشرو، به دنبال ارائه الگویی کاربردی برای بهینه سازی برنامه های فوق برنامه در راستای اهداف تربیت اجتماعی است. یافته ها حاکی از آن است که برنامه ریزی هدفمند فعالیت های فوق برنامه با محوریت پروژه های اجتماعی، می تواند به میزان قابل توجهی بر ارتقای شاخص های شهروندی در بین دانش آموزان تاثیر بگذارد.

کلیدواژه ها:

فعالیت های فوق برنامه ، شایستگی های اجتماعی ، تربیت شهروندی ، مشارکت دانش آموزی ، یادگیری غیررسمی