بررسی پیامدهای بلندمدت طراحی آموزشی انعطاف پذیر بر افزایش انگیزه درونی و کاهش کناره گیری تحصیلی

در عصر تحولات سریع آموزشی، مسئله کاهش تدریجی انگیزه و افزایش کناره گیری تحصیلی به یکی از دغدغه های اصلی نظام های آموزشی تبدیل شده است. رویکردهای آموزشی یکسان ساز که تفاوت های فردی در سرعت، سبک و علایق یادگیری را نادیده می گیرند، از عوامل تشدیدکننده این پدیده به شمار می روند. این مقاله با هدف ارائه یک چارچوب مفهومی تلفیقی، به بررسی این پرسش می پردازد که طراحی آموزشی انعطاف پذیر چگونه می تواند در بلندمدت بر دو متغیر کلیدی انگیزه درونی و کناره گیری تحصیلی تاثیر بگذارد. این چارچوب با ترکیب اصول نظریه خودتعیین گری (SDT) دسی و رایان، که نیازهای روان شناختی بنیادین شایستگی، استقلال و ارتباط را محور انگیزش درونی می داند، و رویکرد طراحی آموزشی جهانی (UDL) که بر ارائه روش های چندگانه ارائه محتوا، مشارکت و بیان تاکید دارد، استدلال می کند که انعطاف پذیری در طراحی آموزشی بستری برای ارضای این نیازهای بنیادین فراهم می آورد. با فراهم کردن حق انتخاب، چالش های بهینه و فرصت همکاری، طراحی انعطاف پذیر به تقویت حس مالکیت، شایستگی و تعلق دانش آموز نسبت به فرآیند یادگیری منجر می شود. این مقاله با تحلیل مسیرهای علی میان عناصر طراحی انعطاف پذیر، ارضای نیازهای روان شناختی، افزایش انگیزه درونی و در نهایت تداوم مشارکت تحصیلی، نشان می دهد که این رویکرد چگونه می تواند یک چرخه مثبت ایجاد کند که در بلندمدت نه تنها از خروج تحصیلی جلوگیری کند، بلکه یادگیرندگانی مشتاق، خودراهبر و مادام العمر پرورش دهد. مزایا، چالش های اجرایی و چشم اندازهای پژوهشی آینده نیز مورد بحث قرار می گیرند.واژگان کلیدی: طراحی آموزشی انعطاف پذیر، انگیزه درونی، کناره گیری تحصیلی، خودتعیین گری (SDT)، طراحی آموزشی جهانی (UDL)، مشارکت تحصیلی، چارچوب مفهومی تلفیقی.