اخلاق در عصر دیجیتال؛ آموزش سواد هوش مصنوعی به دانش آموزان

ظهور ناگهانی و گسترده ابزارهای هوش مصنوعی مولد (Generative AI) نظیر چت بات های پیشرفته و تولیدکنندگان تصویر، پارادایم های آموزشی را با سرعتی بی سابقه دچار دگرگونی کرده است. در این میان، مفهوم «سواد دیجیتال» که پیش ازاین بر مهارت های کار با رایانه و اینترنت متمرکز بود، دیگر پاسخگوی نیازهای پیچیده نسل آلفا و زد نیست. مقاله حاضر با واکاوی مفهوم «سواد هوش مصنوعی» (AI Literacy)، بر لزوم گذار از آموزش های فنی صرف به سمت آموزش های اخلاق محور تاکید دارد. این پژوهش تحلیلی به بررسی چالش های اخلاقی نظیر سرقت ادبی نوین، سوگیری های الگوریتمی، حریم خصوصی داده ها و تولید محتوای جعلی (Deepfake) در محیط مدارس می پردازد. هدف اصلی، ارائه چارچوبی برای معلمان است تا دانش آموزان را نه به عنوان مصرف کنندگان منفعل، بلکه به عنوان «راهبران اخلاقی» و «منتقدان هوشمند» فناوری تربیت کنند. در این راستا، راهکارهای پداگوژیک برای ادغام مباحث اخلاقی در برنامه درسی و بازطراحی نظام سنجش برای سازگاری با عصر هوش مصنوعی پیشنهاد شده است.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: سواد هوش مصنوعی ، اخلاق دیجیتال ، هوش مصنوعی مولد ، سوگیری الگوریتمی ، سرقت علمی ، پداگوژی انتقادی ، آینده آموزش.