شایستگی های روان شناختی معلم حرفه ای

تحولات شتابان نظام های آموزشی معاصر، نقش معلم را از انتقال دهنده صرف محتوا به کنشگری حرفه ای با مسئولیت های پیچیده روان شناختی تغییر داده است. در این میان، شایستگی های روان شناختی معلم به عنوان یکی از مولفه های بنیادین کیفیت آموزش، نقشی تعیین کننده در بهبود فرایند یاددهی–یادگیری، رشد همه جانبه یادگیرندگان و تحقق اهداف تربیتی ایفا می کند. هدف این مقاله، تبیین و تحلیل ابعاد مختلف شایستگی های روان شناختی معلم حرفه ای و بررسی کارکردهای آن در بستر آموزش معاصر است. پژوهش حاضر با رویکرد تحلیلی–توصیفی و مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای و تحلیل مقالات معتبر علمی انجام شده و با بهره گیری از چارچوب های نظری روان شناسی تربیتی، اجتماعی و تحولی، مولفه های شناختی، هیجانی، انگیزشی، ارتباطی و اخلاقی شایستگی های روان شناختی معلم را مورد واکاوی قرار می دهد. یافته های مقاله نشان می دهد که برخورداری معلمان از این شایستگی ها نه تنها موجب ارتقای اثربخشی آموزشی، افزایش انگیزش و مشارکت یادگیرندگان و بهبود اقلیم روانی کلاس می شود، بلکه نقش مهمی در پیشگیری از فرسودگی شغلی، تقویت هویت حرفه ای معلم و انطباق موثر با چالش های آموزش فناورانه دارد. همچنین نتایج حاکی از آن است که نادیده گرفتن این شایستگی ها می تواند به تضعیف کیفیت آموزش و کاهش کارآمدی نظام های تربیت معلم منجر شود. بر این اساس، توجه نظام مند به شایستگی های روان شناختی در برنامه های تربیت و توانمندسازی معلمان، ضرورتی اجتناب ناپذیر تلقی می شود.

کلیدواژه ها:

شایستگی های روان شناختی ، معلم حرفه ای ، روان شناسی تربیتی ، کیفیت آموزش ، آموزش معاصر