معلم به عنوان الگوی تربیتی: تاثیر رفتار حرفه ای معلم بر شکل گیری شخصیت کودک

مسئله محوری این پژوهش، تبیین ابعاد و عمق تاثیرگذاری رفتارهای حرفه ای و الگویی معلمان دوره ابتدایی بر فرایند شکل گیری ساختار شخصیتی، ارزش ها، نگرش ها و هویت دانش آموزان است. در نظام تعلیم و تربیت، به ویژه در مرحله حیاتی آموزش ابتدایی که بنیان های اساسی رشد شناختی، عاطفی و اجتماعی کودک پی ریزی می شود، معلم فراتر از انتقال دهنده صرف محتوای درسی، نقشی بنیادین به عنوان الگوی مستقیم و غیرمستقیم ایفا می کند. این مقاله با رویکردی تحلیلی–توصیفی و با تکیه بر مبانی روان شناسی تربیتی و فلسفه تعلیم و تربیت، بر این فرض استوار است که رفتار حرفه ای معلم – شامل صداقت، عدالت، همدلی، نظم، مسئولیت پذیری و نحوه مدیریت کلاس – نه تنها بر موفقیت تحصیلی، بلکه بر معماری درونی و اخلاقی کودک تاثیر می گذارد. دوره ابتدایی به دلیل ماهیت عینی گرای یادگیری و نیاز مبرم کودک به الگوهای قابل مشاهده، بستری ایده آل برای بازتاب رفتارهای معلم درونی سازی شده است. نتایج این تحلیل نشان می دهد که فقدان خودآگاهی حرفه ای در معلم می تواند منجر به انتقال ناخواسته الگوهای نامطلوب رفتاری، تضعیف خودپنداره مثبت دانش آموز و ناتوانی در جامعه پذیری صحیح شود. در مقابل، تجلی رفتارهای اخلاقی و حرفه ای مستمر در محیط کلاس، زمینه ساز تقویت عاملیت (Agency)، افزایش اعتمادبه نفس و ایجاد انگیزش درونی برای یادگیری مادام العمر در کودک خواهد بود. بنابراین، این مقاله بر ضرورت بازنگری در برنامه های تربیت معلم، ارتقای مستمر دانش آموزپروری و توجه ویژه به ابعاد اخلاقی و رفتاری معلمی تاکید می ورزد تا نقش معلم به جایگاه شایسته خود به عنوان معمار شخصیت نسل آینده ارتقا یابد.

کلیدواژه ها:

الگویابی تربیتی ، رفتار حرفه ای معلم ، آموزش ابتدایی ، شکل گیری شخصیت ، روان شناسی تربیتی ، هویت کودک