تحلیل نقش عدالت آموزشی در ارتقای کیفیت یادگیری و کاهش نابرابری های آموزشی در نظام آموزش و پرورش

عدالت آموزشی به عنوان یکی از اصول بنیادین توسعه انسانی و اجتماعی، نقشی تعیین کننده در تضمین فرصت های برابر یادگیری، ارتقای سرمایه انسانی و کاهش شکاف های اجتماعی ایفا می کند. توزیع نابرابر منابع آموزشی، تفاوت های منطقه ای، شکاف های اقتصادی و محدودیت های دسترسی به کیفیت آموزش، می تواند پیامدهایی نظیر افت تحصیلی، بازتولید نابرابری اجتماعی و کاهش انسجام اجتماعی را به همراه داشته باشد. از این رو، نظام های آموزشی موظف اند با سیاست گذاری های هدفمند، زمینه تحقق عدالت آموزشی و بهره مندی برابر از فرصت های یادگیری را فراهم سازند.هدف پژوهش حاضر، تحلیل نقش عدالت آموزشی در ارتقای کیفیت یادگیری و کاهش نابرابری های آموزشی در نظام آموزش و پرورش با رویکرد توصیفی–تحلیلی است. داده ها از طریق تحلیل منابع علمی، اسناد سیاستی و گزارش های تجربی گردآوری شده است. در بخش توصیفی، ابعاد عدالت آموزشی شامل عدالت توزیعی، عدالت رویه ای و عدالت تعاملی تبیین شده و در بخش تحلیلی، تاثیر این ابعاد بر کیفیت یادگیری، انگیزش تحصیلی، دسترسی برابر به منابع و پیامدهای اجتماعی آموزش مورد بررسی قرار گرفته است.یافته ها نشان می دهد که تحقق عدالت آموزشی می تواند به افزایش فرصت های برابر یادگیری، بهبود کیفیت آموزش، کاهش ترک تحصیل و ارتقای سرمایه اجتماعی منجر شود. در مقابل، تداوم نابرابری های آموزشی می تواند شکاف های اجتماعی را تعمیق کرده و کارآمدی نظام آموزشی را کاهش دهد. نتایج پژوهش بر ضرورت طراحی سیاست های جبرانی، تخصیص عادلانه منابع و پایش مستمر شاخص های عدالت آموزشی تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

عدالت آموزشی ، کیفیت یادگیری ، نابرابری آموزشی ، فرصت های برابر ، سیاست گذاری آموزشی