چالش های اخلاقی و حقوقی استفاده از هوش مصنوعی در ارزشیابی دانش آموزان

هدف اصلی این پژوهش، واکاوی انتقادی و همه جانبه ابعاد اخلاقی و حقوقی ناشی از ورود هوش مصنوعی به حوزه سنجش و ارزشیابی پیشرفت تحصیلی دانش آموزان است. با گسترش الگوریتم های یادگیری ماشین در فرآیند نمره دهی و تحلیل رفتارهای آموزشی، پرسش های بنیادینی در خصوص عدالت، شفافیت و حریم خصوصی مطرح شده است. روش تحقیق در این مطالعه، تحلیل اسنادی و فراترکیب متون حقوقی و اخلاقی بین المللی و داخلی است. یافته های این پژوهش گسترده نشان می دهد که "سوگیری الگوریتمی" و ماهیت "جعبه سیاه" هوش مصنوعی می تواند منجر به تبعیض های نژادی، جنسیتی و طبقاتی در ارزشیابی ها شود. از منظر حقوقی، فقدان مسئولیت پذیری مشخص در قبال خطاهای سیستماتیک و نقض حریم خصوصی داده های زیستی و رفتاری دانش آموزان، از بزرگترین خلاهای موجود است. نتایج تحقیق حاکی از آن است که ارزشیابی نباید صرفا به یک فرآیند مکانیکی تبدیل شود و حضور "انسان در چرخه" برای تضمین اخلاق مداری ضروری است. در نهایت، این مقاله ضمن شناسایی دقیق چالش ها، چارچوبی از راهکارهای حقوقی و اخلاقی را برای تدوین نظام نامه های نوین در آموزش و پرورش پیشنهاد می دهد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، ارزشیابی دانش آموزان ، اخلاق در آموزش ، حقوق آموزشی ، سوگیری الگوریتمی ، حریم خصوصی ، شفافیت داده ها.