اثربخشی آموزش مهارت های هیجانی–اجتماعی بر کاهش اضطراب تحصیلی دانش آموزان دارای اتیسم

اضطراب تحصیلی یکی از رایج ترین چالش های دانش آموزان دارای اختلال طیف اتیسم است و می تواند عملکرد آموزشی، تعامل اجتماعی و سازگاری مدرسه ای آنان را به شدت تحت تاثیر قرار دهد. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش مهارت های هیجانی–اجتماعی بر کاهش اضطراب تحصیلی دانش آموزان دارای اتیسم سطح یک در دوره ابتدایی انجام شد. این مهارت ها شامل آموزش شناسایی هیجانات، تنظیم هیجان، مهارت های ارتباطی، حل مسئله اجتماعی و خودآرام سازی بودند که بر اساس الگو و اصول درمان شناختی–رفتاری طراحی شدند . روش پژوهش نیمه ‎آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه شامل تمامی دانش آموزان دارای اتیسم سطح یک پایه چهارم تا ششم یک مرکز آموزشی–توان بخشی در تهران بود. نمونه شامل ۳۰ دانش آموز بود که به صورت در دسترس انتخاب و به دو گروه ۱۵ نفره آزمایش و کنترل تقسیم شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه اضطراب تحصیلی فیلیپس بود که روایی و پایایی آن در مطالعات متعدد گزارش شده است . نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که آموزش مهارت های هیجانی–اجتماعی باعث کاهش معنادار اضطراب تحصیلی در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل شد . این کاهش به ویژه در مولفه های نگرانی از شکست، حساسیت نسبت به ارزیابی معلم و اجتناب از تکالیف تحصیلی چشمگیرتر بود. یافته ها نشان می دهد که تقویت توانایی های هیجانی–اجتماعی می تواند نقش مهمی در کاهش فشارهای تحصیلی و بهبود سازگاری آموزشی دانش آموزان دارای اتیسم داشته باشد. این نتایج بر ضرورت ادغام مهارت های در برنامه های حمایتی آموزشی برای دانش آموزان دارای نیازهای ویژه تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

اختلال یادگیری ، دانش آموزان ، اضطراب ، مهارت های هیجانی–اجتماعی ، اتیسم