نقش معلمان در آموزش تفکر نقاد به دانش آموزان

تفکر نقاد به عنوان یکی از مهم ترین مهارت های شناختی قرن بیست ویکم، نقش اساسی در توانمندسازی دانش آموزان برای تحلیل، ارزیابی و حل مسائل پیچیده ایفا می کند. نظام های آموزشی معاصر بر پرورش این مهارت به عنوان یکی از اهداف بنیادین آموزش تاکید دارند؛ با این حال، تحقق آموزش تفکر نقاد در محیط های آموزشی بیش از هر عامل دیگری به نقش و عملکرد معلمان وابسته است. معلمان با انتخاب روش های تدریس مناسب، ایجاد فضای تعاملی و به کارگیری شیوه های ارزشیابی موثر، می توانند زمینه رشد تفکر نقاد را در دانش آموزان فراهم سازند.هدف پژوهش حاضر، تبیین نقش معلمان در آموزش تفکر نقاد به دانش آموزان و تحلیل راهبردهای آموزشی موثر در این زمینه است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر مرور نظام مند منابع علمی و پژوهش های داخلی و خارجی انجام شده است. داده ها از طریق مطالعه اسنادی و تحلیل محتوای منابع معتبر گردآوری و بررسی شدند.یافته های پژوهش نشان می دهد که نگرش و باورهای معلم نسبت به تفکر نقاد، روش های تدریسیادگیرنده محور، کیفیت تعامل معلم–دانش آموزوشیوه های ارزشیابی فرایندی، نقش تعیین کننده ای در پرورش تفکر نقاد دانش آموزان دارند. همچنین نتایج حاکی از آن است که کلاس هایی که در آن ها معلمان از راهبردهایی نظیر پرسشگری، بحث گروهی، حل مسئله و یادگیری مبتنی بر تفکر استفاده می کنند، فرصت بیشتری برای رشد مهارت های تفکر نقاد در دانش آموزان فراهم می سازند.در نهایت، پژوهش حاضر بر ضرورت توانمندسازی حرفه ای معلمان و ایجاد بسترهای حمایتی در مدارس برای توسعه آموزش تفکر نقاد تاکید می کند و پیشنهادهایی کاربردی برای بهبود عملکرد آموزشی معلمان ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

تفکر نقاد ، نقش معلم ، مهارت های تفکر ، یادگیری فعال ، پرسشگری آموزشی ، آموزش مدرسه ای